ಬೆಂಗಳೂರು ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಮುಖ ಆರ್ಥಿಕ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಮುಂದುವರಿದಿದ್ದರೂ, ರಾಜ್ಯದ ಸಮತೋಲಿತ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಮಂಗಳೂರು ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ನೀಲನಕ್ಷೆಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತಿದೆ. ಶಿಕ್ಷಣ, ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ, ಹಣಕಾಸು ಮತ್ತು ಉದ್ಯಮಶೀಲತೆಯಲ್ಲಿ ಮಂಗಳೂರು ತೋರುತ್ತಿರುವ ಪ್ರಗತಿ, ಕರ್ನಾಟಕವು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಕೇಂದ್ರಗಳ ಬಲವಾದ ಜಾಲವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು ಹೇಗೆ ಸಾಧ್ಯ ಎಂಬುದನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಚಿತ್ರಿಸುತ್ತಿದೆ.
ವೇಗವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಐಟಿ ಹಬ್:
ಮಂಗಳೂರು ಇತ್ತೀಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಐಟಿ ಹಬ್ ಆಗಿ ವೇಗವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿದೆ. 2023ರಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 15,000 ಇದ್ದ ಐಟಿ ವೃತ್ತಿಪರರ ಸಂಖ್ಯೆ ಈಗ 25,000ರಿಂದ 30,000ಕ್ಕೆ ಏರಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ನಗರದಲ್ಲಿ 250ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಕಂಪನಿಗಳು ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದು, ಅದರಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 200 ಸ್ಟಾರ್ಟಪ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಹಲವು ಜಿಸಿಸಿಗಳು ಸೇರಿವೆ. ವಾರ್ಷಿಕ ಐಟಿ ಆದಾಯ ಸುಮಾರು ₹4,500–5,000 ಕೋಟಿ ತಲುಪಿದೆ. ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್‌ನ ಇಜಿ ಕಂಪನಿ 20 ಜನರಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿ ಈಗ 850ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಉದ್ಯೋಗಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಬೋಸ್ ಪ್ರೊಫೆಷನಲ್ ತನ್ನ ಮೊದಲ ಡೆಡಿಕೇಟೆಡ್ ಆರ್‌ಅಂಡ್‌ಡಿ ಸೆಂಟರ್ ಅನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ತೆರೆದಿದೆ.
ಬೆಂಗಳೂರಿಗಿಂತ 20–30 ಪ್ರತಿಶತ ಕಡಿಮೆ ವ್ಯವಹಾರ ವೆಚ್ಚ, ಕಡಿಮೆ ಅಟ್ರಿಷನ್ ದರ ಮತ್ತು ಉತ್ತಮ ಜೀವನಮಟ್ಟ ಮುಂತಾದ ಅನುಕೂಲಗಳು ಕಡಲ ತೀರದತ್ತ ಕಂಪನಿಗಳನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುತ್ತಿದೆ. 25ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಎಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಕಾಲೇಜುಗಳು ವರ್ಷಕ್ಕೆ 12,000–15,000 ಎಂಜಿನಿಯರ್‌ಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತಿರುವುದು ಟೆಕ್‌ ಕ್ರಾಂತಿಗೆ ಸಿಕ್ಕಿರುವ ಬಲವಾಗಿದೆ. ಕರ್ನಾಟಕ ಡಿಜಿಟಲ್ ಎಕಾನಮಿ ಮಿಷನ್‌ನ ‘ಬಿಯಾಂಡ್ ಬೆಂಗಳೂರು’ ಯೋಜನೆ ಮತ್ತು ʻಸಿಲಿಕಾನ್ ಬೀಚ್ ಪ್ರೋಗ್ರಾಂʼ ಈ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣವಾಗಿವೆ.
ಎನ್‌ಆರ್‌ಐ ಮತ್ತು ರಿಯಲ್ ಎಸ್ಟೇಟ್:
ಎನ್‌ಆರ್‌ಐ ನಂಟು ಮತ್ತು ರಿಯಲ್ ಎಸ್ಟೇಟ್ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯೂ ಮಂಗಳೂರಿನ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ದೊಡ್ಡ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುತ್ತಿದೆ. ಮಂಗಳೂರಿನ ರಿಯಲ್ ಎಸ್ಟೇಟ್ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಅತ್ಯಂತ ಸ್ಥಿರವಾಗಿದೆ. ಗಲ್ಫ್ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಉದ್ಯೋಗದಲ್ಲಿರುವ ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡದ ಜನರ ದೊಡ್ಡ ಬಳಗವು ಇಲ್ಲಿನ ಹೂಡಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತಿದೆ. ವಾರ್ಷಿಕವಾಗಿ ವಸತಿ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಮೌಲ್ಯ ಶೇ. 8ರಿಂದ 12ರಷ್ಟು ಏರಿಕೆಯಾಗುತ್ತಿದೆ. ದಟ್ಟಣೆಯಿಲ್ಲದ ರಸ್ತೆಗಳು ಮತ್ತು ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಆರೋಗ್ಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಂಗಳೂರನ್ನು ವಾಸಯೋಗ್ಯ ನಗರವನ್ನಾಗಿಸಿವೆ.
2028ರ ವೇಳೆಗೆ ಒಂದು ಲಕ್ಷ ಐಟಿ ಉದ್ಯೋಗಿಗಳು ಮತ್ತು 2034ರ ವೇಳೆಗೆ ಎರಡು ಲಕ್ಷ ಉದ್ಯೋಗಗಳು, 4,000 ಸ್ಟಾರ್ಟಪ್‌ಗಳು ಹಾಗೂ ₹40,000 ಕೋಟಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ರಫ್ತು ಸಾಧಿಸುವ ಗುರಿ ಹೊಂದಲಾಗಿದೆ. ದೇರೆಬೈಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಐಟಿ ಪಾರ್ಕ್ ಮತ್ತು ಡೇಟಾ ಸೆಂಟರ್ ಯೋಜನೆಗಳು ನಡೆಯುತ್ತಿರುವುದರಿಂದ ಮಂಗಳೂರು ಮುಂದಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಮುಂದಿನ ದೊಡ್ಡ ಆರ್ಥಿಕ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮುವುದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ. ಇದು ಕೇವಲ ಒಂದು ನಗರದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಲ್ಲ, ಕರ್ನಾಟಕವು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಕೇಂದ್ರಗಳನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಿ ಸಮತೋಲಿತ ಆರ್ಥಿಕತೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಬಹುದು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಸ್ಪಷ್ಟ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದೆ.
