ಸಿವಿಲ್ ಮೊಕದ್ದಮೆಗಳಲ್ಲಿ ದಾವೆದಾರರು ಕೇಳದ ಪರಿಹಾರವನ್ನು ಅಥವಾ ನಗದು ಪರಿಹಾರವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುವಂತೆ ಬಲವಂತಪಡಿಸಲು ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳಿಗೆ ಅಧಿಕಾರವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಮಹತ್ವದ ತೀರ್ಪು ನೀಡಿದೆ. ಅರ್ಜಿದಾರರು ಕೇಳದ ಹೊಸ ಪರಿಹಾರವನ್ನು ನ್ಯಾಯಾಲಯವೇ ಸೃಷ್ಟಿಸುವುದು ಕಾನೂನುಬಾಹಿರ ಮತ್ತು ಇದು ಅನ್ಯಾಯಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದೆ.
ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿಗಳಾದ ಎಸ್.ವಿ.ಎನ್. ಭಟ್ಟಿ ಮತ್ತು ಅತುಲ್ ಎಸ್. ಚಂದೂರ್ಕರ್ ಅವರನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಪೀಠವು ಪಂಜಾಬ್ ಮತ್ತು ಹರಿಯಾಣ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ನೀಡಿದ್ದ ತೀರ್ಪನ್ನು ವಜಾಗೊಳಿಸಿದೆ. ಅಕ್ರಮ ಒತ್ತುವರಿಗಳನ್ನು ತೆರವುಗೊಳಿಸುವಂತೆ ಕೆಳ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳು ನೀಡಿದ್ದ ತೀರ್ಪನ್ನು ಮಾರ್ಪಡಿಸಿ, ಸಂತ್ರಸ್ತರಿಗೆ ನಗದು ಪರಿಹಾರ ನೀಡುವಂತೆ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಆದೇಶಿಸಿತ್ತು. ಇದನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿ ಸಲ್ಲಿಕೆಯಾಗಿದ್ದ ಮೇಲ್ಮನವಿಯ ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸಿದ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್, ಸಿವಿಲ್ ಪ್ರಕ್ರಿಯಾ ಸಂಹಿತೆಯ (CPC) ಸೆಕ್ಷನ್ 100ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಈ ಎರಡೂ ಅಪೀಲುಗಳನ್ನು ಹೊಸದಾಗಿ ಆಲಿಸುವಂತೆ ಹೈಕೋರ್ಟ್ಗೆ ನಿರ್ದೇಶನ ನೀಡಿದೆ.
ಈ ವಿವಾದವು ಎರಡು ಸಿವಿಲ್ ಮೊಕದ್ದಮೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ್ದಾಗಿದೆ. ಮೂಲ ದಾವೆದಾರರು ತಮ್ಮ ಮನೆಯ ಮುಂದಿರುವ ಸಾಮಾನ್ಯ ಮುಕ್ತ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಅಕ್ರಮವಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದ್ದ ಗೋಡೆಯನ್ನು ತೆರವುಗೊಳಿಸುವಂತೆ ಮತ್ತು ಶಾಲಾ ಕಟ್ಟಡವೊಂದರ ಲಿಂಟೆಲ್ ಅನ್ನು ತಮ್ಮ ಮನೆಯ ಗೋಡೆಯ ಮೇಲೆ ಚಾಚದಂತೆ ತಡೆಯಲು ಶಾಶ್ವತ ತಡೆಯಾಜ್ಞೆ ಕೋರಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಮೆಟ್ಟಿಲೇರಿದ್ದರು. ವಿಚಾರಣಾ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಮತ್ತು ಮೊದಲ ಮೇಲ್ಮನವಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳು ದಾವೆದಾರರ ಪರವಾಗಿ ತೀರ್ಪು ನೀಡಿ, ಅಕ್ರಮ ನಿರ್ಮಾಣಗಳನ್ನು ತೆರವುಗೊಳಿಸುವಂತೆ ಆದೇಶಿಸಿದ್ದವು.
ಆದರೆ, ಈ ತೀರ್ಪನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿ ಸಲ್ಲಿಸಲಾದ ಎರಡನೇ ಮೇಲ್ಮನವಿಯ ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸಿದ್ದ ಹೈಕೋರ್ಟ್, ಕೆಳ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳ ಆದೇಶವನ್ನು ಬದಿಗೆ ಸರಿಸಿ, ಒತ್ತುವರಿ ತೆರವುಗೊಳಿಸುವ ಬದಲಿಗೆ ದಾವೆದಾರರ ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ವಾರಸುದಾರರಿಗೆ ನಗದು ಪರಿಹಾರವನ್ನು ನಿರ್ಣಯಿಸಿ ಪಾವತಿಸುವಂತೆ ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳಿಸುವ (Executing) ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಸೂಚಿಸಿತ್ತು.
ದಾವೆದಾರರು ತಮ್ಮ ಅರ್ಜಿಯಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಹಂತದಲ್ಲೂ ನಷ್ಟ ಪರಿಹಾರ ಅಥವಾ ನಗದು ಪರಿಹಾರವನ್ನು ಕೋರಿರಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಗುರುತಿಸಿದೆ. ಯಾವುದೇ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಇಲ್ಲದಿದ್ದಾಗ, ಹೈಕೋರ್ಟ್ ತನ್ನಷ್ಟಕ್ಕೆ ತಾನೇ ಇಂತಹ ಪರಿಹಾರವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿ, ಅದನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ವಾರಸುದಾರರ ಮೇಲೆ ಒತ್ತಡ ಹೇರಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಕೆಳ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳ ತೀರ್ಪನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿದ ಮೇಲೆ ಅಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಆದೇಶವೇ ಉಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ, ಹೀಗಿರುವಾಗ ಒತ್ತುವರಿ ಗೋಡೆಯ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಮಾಡಿ ಪರಿಹಾರ ನೀಡಲು ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳಿಸುವ ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಸೂಚಿಸುವುದು ಕಾನೂನುಬಾಹಿರ ಎಂದು ಕೋರ್ಟ್ ಹೇಳಿದೆ.
ಈ ತೀರ್ಪು ನೀಡುವ ವೇಳೆ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್, ಹೈಕೋರ್ಟ್ನ ಈ ಧೋರಣೆಯನ್ನು ತೀವ್ರವಾಗಿ ತರಾಟೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿತು. ಇದೇ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ 2013 ರಲ್ಲೂ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಇಂತಹುದೇ ತೀರ್ಪು ನೀಡಿತ್ತು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಆಗಲೂ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ವಜಾಗೊಳಿಸಿತ್ತು. ಈ ಪ್ರಕರಣಗಳು 2008 ರಿಂದಲೇ ಬಾಕಿ ಉಳಿದಿರುವುದನ್ನು ಗಮನಿಸಿದ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಪೀಠವು, ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಈ ಎರಡೂ ಅಪೀಲುಗಳನ್ನು ಆದಷ್ಟು ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಇತ್ಯರ್ಥಪಡಿಸಬೇಕು ಎಂದು ವಿನಂತಿಸಿದೆ.





