ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಸಂಭವಿಸಿದ ಭೀಕರ ಪ್ರವಾಹ ಹಾಗೂ ಭೂಕುಸಿತದಿಂದಾಗಿ ಅಪಾರ ಸಾವು-ನೋವು ಮತ್ತು ನಷ್ಟವನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿರುವ ನೇಪಾಳ, ಜಾಗತಿಕ ಹವಾಮಾನ ವೈಪರೀತ್ಯಕ್ಕೆ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣವಾಗಿರುವ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಾದ ಭಾರತ, ಚೀನಾ ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕದಿಂದ ಪರಿಹಾರವನ್ನು ಕೋರಿದೆ.
ಹಸಿರುಮನೆ ಅನಿಲ (ಗ್ರೀನ್‌ಹೌಸ್ ಗ್ಯಾಸ್) ಹೊರಸೂಸುವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿರುವ ಈ ದೇಶಗಳು, ಹವಾಮಾನ ವಿಕೋಪಗಳಿಂದ ಉಂಟಾಗಿರುವ ಭಾರಿ ನಷ್ಟದ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ಹೊರಬೇಕು ಎಂದು ನೇಪಾಳ ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದೆ. ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಸುರಿದ ಭಾರಿ ಮಳೆ ಮತ್ತು ಪ್ರವಾಹದಿಂದಾಗಿ ನೇಪಾಳದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಾವಿರಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಜನರು ಮೃತಪಟ್ಟಿದ್ದು, ಸಾವಿರಾರು ಜನರು ನಾಪತ್ತೆಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಈ ವಿಕೋಪವು ಅಪಾರ ಪ್ರಮಾಣದ ಮನೆ, ರಸ್ತೆ, ಸೇತುವೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳನ್ನು ನಾಶಪಡಿಸಿದ್ದು, ಮರುನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕಾಗಿ ಕೋಟ್ಯಂತರ ಡಾಲರ್ ಹಣದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹವಾಮಾನ ನಿಧಿಯ ನೆರವಿಗಾಗಿ ಕಠ್ಮಂಡು ತೀವ್ರ ಪ್ರಯತ್ನ ಆರಂಭಿಸಿದೆ.
ನೇಪಾಳದ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವ ಶಿಶಿರ್ ಖನಾಲ್ ಈ ಕುರಿತು ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಿದ್ದು, “ಹವಾಮಾನ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿಗೆ ಅತ್ಯಲ್ಪ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿರುವ ನೇಪಾಳದಂತಹ ದೇಶಗಳು, ಇತರರು ಮಾಡಿದ ತಪ್ಪಿಗೆ ಆರ್ಥಿಕ ಹೊರೆ ಹೊರಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ನಾವು ಕೇಳುತ್ತಿರುವುದು ದಾನವಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಇದು ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಇಂಗಾಲ ಹೊರಸೂಸುವ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ನೈತಿಕ ಮತ್ತು ಕಾನೂನಾತ್ಮಕ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯಾಗಿದೆ,” ಎಂದು ಕಠ್ಮಂಡು ಪೋಸ್ಟ್‌ಗೆ ನೀಡಿದ ಸಂದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.
”ನಾವು ನಮ್ಮ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಚೌಕಟ್ಟನ್ನು ಕೇವಲ ‘ನೆರವು’ ಕೇಳುವ ಬದಲು ‘ನ್ಯಾಯ ಮತ್ತು ಪರಿಹಾರ’ದ ಕಡೆಗೆ ಬದಲಾಯಿಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ. ವಿಶ್ವದಲ್ಲಿಯೇ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಹಸಿರುಮನೆ ಅನಿಲ ಹೊರಸೂಸುವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಚೀನಾ ಮೊದಲ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದ್ದರೆ, ಅಮೆರಿಕ ಎರಡನೇ ಮತ್ತು ಭಾರತ ಮೂರನೇ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿವೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಹವಾಮಾನ ವೈಪರೀತ್ಯದಿಂದ ತತ್ತರಿಸುತ್ತಿರುವ ನೇಪಾಳದಂತಹ ದೇಶಗಳಿಗೆ ಪರಿಹಾರ ನೀಡುವ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಈ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಮೇಲಿದೆ,” ಎಂದು ಅವರು ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆಯಿಂದಾಗಿ ತೊಂದರೆಗೊಳಗಾದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಶೀಲ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಿಗೆ ಆರ್ಥಿಕ ಬೆಂಬಲ ನೀಡುವ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ‘ನಷ್ಟ ಮತ್ತು ಹಾನಿ’ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ನೇಪಾಳ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಪರಿಹಾರವನ್ನು ಕೋರಿದೆ. ಜಾಗತಿಕ ಇಂಗಾಲದ ಹೊರಸೂಸುವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ನೇಪಾಳದ ಪಾಲು ತೀರಾ ಕಡಿಮೆಯಿದ್ದರೂ, ಹಿಮಾಲಯದ ತಪ್ಪಲಿನ ಸಮುದಾಯಗಳು ಪ್ರವಾಹ, ಭೂಕುಸಿತ, ಹಿಮನದಿ ಕರಗುವಿಕೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಹವಾಮಾನ ಸಂಬಂಧಿತ ವಿಕೋಪಗಳಿಂದ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಬೆಲೆ ತೆರುತ್ತಿವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಈ ದುರಂತ ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಿದೆ ಎಂದು ನೇಪಾಳ ಸರ್ಕಾರ ಅಸಮಾಧಾನ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದೆ.
ನೇಪಾಳವು ಭೌಗೋಳಿಕವಾಗಿ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಭಾರತ ಹಾಗೂ ಚೀನಾವನ್ನು ಅತಿಯಾಗಿ ಅವಲಂಬಿಸಿದೆ. ಪ್ರವಾಹದ ಬಳಿಕ ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ಹಾಗೂ ಪರಿಹಾರ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸುವಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಈಗಾಗಲೇ ಐದು ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು 68.5 ಟನ್‌ಗಳಷ್ಟು ನೆರವನ್ನು ನೇಪಾಳಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸಿಕೊಟ್ಟಿದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಇಂಗಾಲ-ಆಧಾರಿತ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಿಂದ ಲಾಭ ಗಳಿಸಿರುವ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು, ಅದರ ಪರಿಣಾಮ ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವ ಬಡ ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಶೀಲ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆರ್ಥಿಕ ನೆರವು ನೀಡಬೇಕು ಎನ್ನುವ ನೇಪಾಳದ ಈ ನೇರ ಆಗ್ರಹ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಕುತೂಹಲ ಮೂಡಿಸಿದೆ. ಹಿಮಾಲಯ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಜಾಗತಿಕ ತಾಪಮಾನ ಏರಿಕೆಗೆ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ತುತ್ತಾಗುತ್ತಿರುವ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಪ್ರದೇಶವೆಂದು ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಗುರುತಿಸುವಂತೆಯೂ ಕಠ್ಮಂಡು ಮನವಿ ಮಾಡಿದೆ.
