ಇದು ಸಿನಿಮಾ ಕಥೆಯಲ್ಲ. ಇಪ್ಪತ್ತೊಂದನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲೂ ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಧಿಕ್ಕರಿಸುವ ಕ್ರೂರ ವಾಸ್ತವ. ತಂದೆ ಪಡೆದಿದ್ದ ಕೇವಲ ₹4 ಸಾವಿರ ಸಾಲ ತೀರಿಸುವ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಮಗ 9ನೇ ತರಗತಿಯಲ್ಲೇ ಶಾಲೆ ತೊರೆದು ಜೀತ ಕಾರ್ಮಿಕನಾಗಿದ್ದಾನೆ. ವರ್ಷಗಳು ಕಳೆದರೂ ಸಾಲ ತೀರಿಲ್ಲ. ಬದಲಾಗಿ ಬಡ್ಡಿ, ದಂಡ, ವಿವಿಧ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರಗಳ ಮೂಲಕ ಅದು ಲಕ್ಷಾಂತರ ರೂಪಾಯಿಗೆ ಏರಿದೆ. ಸಾಲದ ಸಂಕೋಲೆಯಲ್ಲೇ ಒಂದು ಕುಟುಂಬದ ಬದುಕು ಸಿಲುಕಿಕೊಂಡಿದೆ.
ಈ ಬೆಚ್ಚಿಬೀಳಿಸುವ ಸಂಗತಿಯನ್ನು ತುಮಕೂರು ಉಪವಿಭಾಗಾಧಿಕಾರಿ ನಾಹೀದಾ ಜಂಜಂ ಮಾಧ್ಯಮದ ಮುಂದೆ ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಿದ್ದು, ತುಮಕೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕುಣಿಗಲ್ ತಾಲೂಕಿನ ಹುಲಿಯೂರುದುರ್ಗ ಹೋಬಳಿಯ ಪಾವಸಂದ್ರ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಅಕ್ರಮವಾಗಿ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಕಲ್ಲು ಕ್ವಾರಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಜೀತ ಕಾರ್ಮಿಕ ಪದ್ಧತಿಯ ಕರಾಳ ಮುಖ ಬೆಳಕಿಗೆ ಬಂದಿದೆ.
ಜುಲೈ 20ರಂದು ಮೂವರು ಕಾರ್ಮಿಕರು ಜಿಲ್ಲಾ ಕಾನೂನು ಸೇವೆಗಳ ಪ್ರಾಧಿಕಾರದ ನೆರವಿನಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡು ಬಂದು ತಮ್ಮ ನೋವನ್ನು ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಮುಂದೆ ಹಂಚಿಕೊಂಡರು. ಹಲವು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಸಾಲದ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಕ್ವಾರಿಯಲ್ಲೇ ಬಂಧಿತರಂತೆ ದುಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ಹೊರಜಗತ್ತಿನ ಸಂಪರ್ಕವೇ ಇಲ್ಲದ ಜೀವನ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ ಎಂದು ಅವರು ಅಳಲು ತೋಡಿಕೊಂಡರು.
ಈ ದೂರಿನ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಜಿಲ್ಲಾ ಆಡಳಿತ, ಪೊಲೀಸ್ ಇಲಾಖೆ, ಸಮಾಜ ಕಲ್ಯಾಣ ಇಲಾಖೆ ಹಾಗೂ ‘ಮುಕ್ತಿ ಒಕ್ಕೂಟ’ದ ತಂಡ ಜಂಟಿ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ನಡೆಸಿ ಕ್ವಾರಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿತು. ಅಲ್ಲಿ ಆರು ಕುಟುಂಬಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದ 12 ಮಂದಿ ಜೀತ ಕಾರ್ಮಿಕರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲಾಯಿತು.
ರಕ್ಷಣೆಗೊಂಡವರ ಹೇಳಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಮನಕಲಕಿದ ಸಂಗತಿಯೊಂದು ಹೊರಬಂತು. ತಂದೆ ಪಡೆದಿದ್ದ ₹4 ಸಾವಿರ ಸಾಲ ತೀರಿಸಲು ಒಬ್ಬ ಬಾಲಕ 9ನೇ ತರಗತಿಯಲ್ಲೇ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕೆ ವಿದಾಯ ಹೇಳಿ ಕಲ್ಲು ಒಡೆಯುವ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಇಳಿದಿದ್ದ. ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ದುಡಿದರೂ ಸಾಲ ತೀರದೆ, ಬಡ್ಡಿ ಮತ್ತು ದಂಡದ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಅದು ಈಗ ನಾಲ್ಕು–ಐದು ಲಕ್ಷ ರೂಪಾಯಿಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸಂತ್ರಸ್ತರು ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಕಾರ್ಮಿಕರ ದಿನಚರಿ ಅಮಾನವೀಯವಾಗಿತ್ತು. ಪ್ರತಿದಿನ ಬೆಳಗ್ಗೆ 6ರಿಂದ ರಾತ್ರಿ ತನಕ ದುಡಿಮೆ, ವಾರಕ್ಕೆ ಕೇವಲ ಒಂದು ದಿನ ಮಾತ್ರ ರಜೆ. ರಜೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡರೂ ದಂಡ, ಅನಾರೋಗ್ಯವಾದರೂ ದಂಡ. ಕ್ವಾರಿಯಿಂದ ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ಹೊರಗೆ ಹೋಗುವ ಅವಕಾಶವೇ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಬದುಕಿನ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಹೆಜ್ಜೆಯೂ ಮಾಲೀಕರ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲೇ ಸಾಗುತ್ತಿತ್ತು.
ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಪರಿಶೀಲನೆಯಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಮಿಕರು ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಶೌಚಾಲಯ ಸೇರಿದಂತೆ ಮೂಲಭೂತ ಸೌಲಭ್ಯಗಳೇ ಇಲ್ಲದಿರುವುದು ಪತ್ತೆಯಾಗಿದೆ. ಮಹಿಳೆಯರ ಸುರಕ್ಷತೆಯ ಪ್ರಶ್ನೆಯೂ ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಎದುರಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಕ್ವಾರಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಮಾನ್ಯ ಪರವಾನಗಿ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಕಾರ್ಮಿಕರು ಕೂಡ ನೋಂದಾಯಿತ ಕಾರ್ಮಿಕರಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಸಂಗತಿಯೂ ತನಿಖೆಯಲ್ಲಿ ದೃಢಪಟ್ಟಿದೆ.
ಪ್ರಕರಣಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಕ್ವಾರಿ ಮಾಲೀಕ ಶಶಿಕುಮಾರ್, ರಘು ಮತ್ತು ಚೆನ್ನಗೌಡ ವಿರುದ್ಧ ಎಸ್ಸಿ/ಎಸ್ಟಿ ದೌರ್ಜನ್ಯ ತಡೆ ಕಾಯ್ದೆ, ಬಂಧಿತ ಕಾರ್ಮಿಕ ಪದ್ಧತಿ ನಿರ್ಮೂಲನೆ ಕಾಯ್ದೆ, ಬಾಲ ಕಾರ್ಮಿಕ ಕಾಯ್ದೆ ಹಾಗೂ ಭಾರತೀಯ ನ್ಯಾಯ ಸಂಹಿತೆಯ ವಿವಿಧ ಕಲಂಗಳಡಿ ಪ್ರಕರಣ ದಾಖಲಿಸಲಾಗಿದೆ. ಆರೋಪಿಗಳು ತಲೆಮರೆಸಿಕೊಂಡಿದ್ದು, ಅವರನ್ನು ಬಂಧಿಸಲು ಪೊಲೀಸರು ಶೋಧ ಕಾರ್ಯ ಮುಂದುವರಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ರಕ್ಷಣೆಗೊಂಡ 12 ಮಂದಿಗೆ ಬಿಡುಗಡೆ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರಗಳನ್ನು ವಿತರಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಅವರಿಗೆ ಸುರಕ್ಷಿತ ಆಶ್ರಯ, ಕೌನ್ಸೆಲಿಂಗ್ ಹಾಗೂ ಪುನರ್ವಸತಿ ಕಲ್ಪಿಸುವ ಕಾರ್ಯ ಆರಂಭಿಸಲಾಗಿದೆ. ಸಂತ್ರಸ್ತರು ಸಾಮಾನ್ಯ ಜೀವನಕ್ಕೆ ಮರಳಲು ಅಗತ್ಯ ನೆರವು ನೀಡುವುದಾಗಿ ಜಿಲ್ಲಾಡಳಿತ ತಿಳಿಸಿದೆ.
ಇದನ್ನೂ ಓದಿದ್ದೀರಾ? ನೀಟ್ ವೈಫಲ್ಯ- ಇಡೀ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಕುಸಿತಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿ
“ಜೀತ ಕಾರ್ಮಿಕ ಪದ್ಧತಿ ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳ ಉಲ್ಲಂಘನೆ. ಜಿಲ್ಲೆಯ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಇಂತಹ ಪ್ರಕರಣಗಳು ಕಂಡುಬಂದರೂ ಯಾವುದೇ ಮುಲಾಜಿಲ್ಲದೆ ಕಠಿಣ ಕಾನೂನು ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗುವುದು,” ಎಂದು ತುಮಕೂರು ಉಪವಿಭಾಗಾಧಿಕಾರಿ ನಾಹೀದಾ ಜಂಜಂ ಸ್ಪಷ್ಟ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.
ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಬಂದು ಏಳು ದಶಕಗಳಾದರೂ, ಸಾಲದ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಮನುಷ್ಯರನ್ನು ಬಂಧಿಸಿ ದುಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಜೀತ ಕಾರ್ಮಿಕ ಪದ್ಧತಿ ಇನ್ನೂ ಸಂಪೂರ್ಣ ನಿರ್ಮೂಲನೆಯಾಗಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಈ ಘಟನೆ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಿದೆ. ಕಾನೂನುಗಳಿದ್ದರೂ ಅವುಗಳ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ಜಾರಿ, ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ಜಾಗೃತಿ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತದ ನಿರಂತರ ನಿಗಾ ಮಾತ್ರ ಇಂತಹ ಅಮಾನವೀಯ ಪದ್ಧತಿಗೆ ಶಾಶ್ವತ ತೆರೆ ಎಳೆಯಬಲ್ಲದು.





