ನಗರದ ವಾಯುಮಾಲಿನ್ಯ ಮಟ್ಟವನ್ನು ಅಳೆಯಲು ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ 14 ನಿರಂತರ ವಾಯು ಗುಣಮಟ್ಟ ಮಾಪನ ಕೇಂದ್ರಗಳಿವೆ (CAAQMS). ಈ ಕೇಂದ್ರಗಳು ಪಿಎಂ 2.5, ಪಿಎಂ 10, ಸಾರಜನಕ ಡೈಆಕ್ಸೈಡ್ (NO2), ಸಲ್ಫರ್ ಡೈಆಕ್ಸೈಡ್ (SO2) ಹಾಗೂ ಕಾರ್ಬನ್ ಮಾನಾಕ್ಸೈಡ್‌ನಂತಹ ಹಾನಿಕಾರಕ ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳನ್ನು ಅಳೆಯುವ ಮೂಲಕ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ. ಆದರೆ, ಮಂಗಳವಾರ ರಾತ್ರಿ ದೀಪಾವಳಿ ಪಟಾಕಿ ಸಿಡಿತದಿಂದಾಗಿ ಗಾಳಿ ಎಷ್ಟು ಕಲುಷಿತಗೊಂಡಿತ್ತು ಎಂಬುದನ್ನು ನಿಖರವಾಗಿ ತಿಳಿಸಲು ಈ 14 ಕೇಂದ್ರಗಳ ಪೈಕಿ 6 ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲಿ ‘ಅಪೂರ್ಣ ದತ್ತಾಂಶ’ದ (Insufficient data) ಸಮಸ್ಯೆಯುಂಟಾಗಿ, ವಾಯು ಗುಣಮಟ್ಟದ ಕುರಿತ ಮಹತ್ವದ ಮಾಹಿತಿಯ ಕೊರತೆಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. ಈ ಬಗ್ಗೆ ಡೆಕ್ಕನ್ ಹೆರಾಲ್ಡ್ ವರದಿ ಮಾಡಿದೆ.
ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳು ವಾಯು ಗುಣಮಟ್ಟ ಸೂಚ್ಯಂಕವನ್ನು (ಎಕ್ಯೂಐ) ನಿರ್ಧರಿಸಲಿದ್ದು, ಈ ಸೂಚ್ಯಂಕದಲ್ಲಿ 0-50 ರಷ್ಟಿದ್ದರೆ ‘ಉತ್ತಮ’, 51-100 ‘ತೃಪ್ತಿದಾಯಕ’, 101-200 ‘ಸಾಧಾರಣ’ ಹಾಗೂ 201-300 ರಷ್ಟಿದ್ದರೆ ‘ಕಳಪೆ’ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. 14 ಕೇಂದ್ರಗಳ ಪೈಕಿ ದತ್ತಾಂಶ ಲಭ್ಯವಿದ್ದ ಉಳಿದ ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಎಕ್ಯೂಐ ಪ್ರಮಾಣವು 113 ರಿಂದ 185 ರವರೆಗೆ ದಾಖಲಾಗಿತ್ತು. ಈ ಲಭ್ಯವಿರುವ ದತ್ತಾಂಶಗಳೂ ಸಹ ಪಟಾಕಿ ಸಿಡಿತದಿಂದಾಗಿ ನಗರದಲ್ಲಿ ವಾಯುಮಾಲಿನ್ಯದ ಮಟ್ಟ ಹದಗೆಟ್ಟಿದೆ ಎಂಬ ಸಾಮಾನ್ಯ ಅಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ಪುಷ್ಟೀಕರಿಸಿವೆ.
ಕೇವಲ ಬೆಂಗಳೂರು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ರಾಜ್ಯದ ಇತರೆಡೆಯೂ ವಾಯು ಗುಣಮಟ್ಟದ ನಿಗಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ತೀರಾ ಶೋಚನೀಯವಾಗಿತ್ತು. ಬೀದರ್ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಏಕೈಕ ಮಾಪನ ಕೇಂದ್ರ, ದಾವಣಗೆರೆ, ಹಾವೇರಿ, ಕೋಲಾರ ಮತ್ತು ಕಾರವಾರದ ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ದತ್ತಾಂಶ ಲಭ್ಯವಾಗಿಲ್ಲ ಹಾಗೂ ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ ಮತ್ತು ಕಲಬುರಗಿಯಲ್ಲಿರುವ ತಲಾ ಎರಡು ಕೇಂದ್ರಗಳ ಪೈಕಿ ಒಂದರಲ್ಲಿ ದತ್ತಾಂಶದ ಕೊರತೆ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. 2018ರಲ್ಲಿ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ನೀಡಿದ ನಿರ್ದೇಶನದ ಮೇರೆಗೆ ದೀಪಾವಳಿಗೂ ಮುನ್ನ, ಹಬ್ಬದ ದಿನ ಮತ್ತು ನಂತರ ವಾಯು ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ಅಳೆದು ವರದಿ ಮಾಡಬೇಕಿದ್ದರೂ, ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಕೇವಲ ಕಾಟಾಚಾರಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿದೆ. ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಈ ದತ್ತಾಂಶ ಕೊರತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದಾಗ, ಕೆಎಸ್‌ಪಿಸಿಬಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಹಾಗೂ ಆನೇಕಲ್ ಶಾಸಕ ಬಿ. ಶಿವಣ್ಣ ಅವರು ಗುರುವಾರ ಮಧ್ಯಾಹ್ನ ಈ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವುದಾಗಿ ಭರವಸೆ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.
ಮಂಗಳವಾರ ರಾತ್ರಿ 10 ಗಂಟೆಯ ವೇಳೆಗೆ ಹಬ್ಬದ ಸಂಭ್ರಮ ಕೊಂಚ ತಗ್ಗಿದಾಗ, ಪಟಾಕಿ ಸಿಡಿತದಿಂದಾಗಿ ನಗರದಲ್ಲಿ ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳ ಪ್ರಮಾಣ ದ್ವಿಗುಣಗೊಂಡಿರುವುದು ದತ್ತಾಂಶಗಳಿಂದ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿದೆ. ವಾಹನ ದಟ್ಟಣೆಯಿಂದಾಗಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಮಾಲಿನ್ಯವಿರುವ ಸಿಲ್ಕ್ ಬೋರ್ಡ್ ಮತ್ತು ಹೆಬ್ಬಾಳದಂತಹ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಮಾಲಿನ್ಯದ ತೀವ್ರ ಏರಿಕೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಎದ್ದು ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು. ಹೆಬ್ಬಾಳದಲ್ಲಿ ಎಕ್ಯೂಐ ತನ್ನ ಸಾಮಾನ್ಯ ಮಟ್ಟವಾದ 50 ರಿಂದ 170ಕ್ಕೆ ಜಿಗಿದಿದ್ದರೆ, ಸಿಲ್ಕ್ ಬೋರ್ಡ್‌ನಲ್ಲಿ 110 ರಿಂದ 185ಕ್ಕೆ ಏರಿಕೆಯಾಗಿತ್ತು.
ವಾಣಿಜ್ಯ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ವಸತಿ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಮೇಲೂ ಇದು ತೀವ್ರ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಿದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ 60ರಷ್ಟು (ತೃಪ್ತಿದಾಯಕ) ಎಕ್ಯೂಐ ಇರುತ್ತಿದ್ದ ಹೊಂಬೇಗೌಡ ನಗರದಂತಹ ವಸತಿ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಈ ಬಾರಿ ಸೂಚ್ಯಂಕ 170ರ ಗಡಿ ದಾಟಿದೆ. ಆದರೆ, ಈ ಎಕ್ಯೂಐ ಅಂಕಿ-ಅಂಶಗಳು ಮಕ್ಕಳು, ವೃದ್ಧರು ಮತ್ತು ಎದೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸೋಂಕಿನಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿರುವ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ವರ್ಗದವರ ಮೇಲೆ ಮಾಲಿನ್ಯ ಎಷ್ಟರಮಟ್ಟಿಗೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿದೆ ಮತ್ತು ಅವರು ಎಷ್ಟು ಗಂಟೆಗಳ ಕಾಲ ಕಲುಷಿತ ಗಾಳಿಗೆ ಒಡ್ಡಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ತಿಳಿಸುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ಬಹುಮುಖ್ಯ ಅಂಶವಾಗಿದೆ.
ಅಲ್ಪಾವಧಿಯ ತೀವ್ರ ಮಾಲಿನ್ಯದ ವಾಸ್ತವಿಕ ಚಿತ್ರಣ ಇನ್ನಷ್ಟು ಆತಂಕಕಾರಿಯಾಗಿದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಬಾಪೂಜಿನಗರದಲ್ಲಿ ರಾತ್ರಿ 9 ರಿಂದ 11 ಗಂಟೆಯವರೆಗೆ ಸತತ ಮೂರು ತಾಸುಗಳ ಕಾಲ ಪಿಎಂ 2.5 ಮಟ್ಟವು ಪ್ರತಿ ಘನ ಮೀಟರ್‌ಗೆ 250 ಮೈಕ್ರೋಗ್ರಾಮ್‌ಗಿಂತ ಅಧಿಕವಾಗಿತ್ತು. ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆಯು 24 ಗಂಟೆಗಳ ಅವಧಿಗೆ ಪ್ರತಿ ಘನ ಮೀಟರ್‌ಗೆ 15 ಮೈಕ್ರೋಗ್ರಾಮ್‌ ಅನ್ನು ಸುರಕ್ಷತಾ ಮಿತಿಯನ್ನಾಗಿ ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದೆ. ಆದರೆ, 3 ಅಥವಾ 6 ಗಂಟೆಗಳಂತಹ ಅಲ್ಪಾವಧಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಯಾವುದೇ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಮಾನದಂಡಗಳಿಲ್ಲದ ಕಾರಣ ಇಂತಹ ಮಾಲಿನ್ಯದ ಏರಿಕೆಯ ನಿಖರ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಅಂದಾಜಿಸುವುದು ಕಷ್ಟಕರವಾಗಿದೆ.
ಸೆಂಟರ್ ಫಾರ್ ರಿಸರ್ಚ್ ಆನ್ ಎನರ್ಜಿ ಅಂಡ್ ಕ್ಲೀನ್ ಏರ್ (CREA) ವಿಶ್ಲೇಷಕ ಮನೋಜ್ ಕುಮಾರ್ ಅವರು ಈ ಬಗ್ಗೆ ಕಳವಳ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದು, ಮಾಲಿನ್ಯ ತಾರಕಕ್ಕೇರುವ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲಿ ದತ್ತಾಂಶ ಕಣ್ಮರೆಯಾಗುವುದರಿಂದ ವಾಸ್ತವಿಕ ಮಾಲಿನ್ಯದ ಒಡ್ಡುವಿಕೆಯನ್ನು (Exposure) ಕಡಿಮೆ ಅಂದಾಜಿಸಿದಂತಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದಿದ್ದಾರೆ. ಹೊಸ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳಿಗೆ ಭಾರಿ ಬಂಡವಾಳ ಹೂಡುವ ಬದಲಾಗಿ, ಈಗಿರುವ ಕೇಂದ್ರಗಳ ನಿಯಮಿತ ನಿರ್ವಹಣೆ, ಕ್ಯಾಲಿಬ್ರೇಶನ್, ದತ್ತಾಂಶದ ಸಂಪೂರ್ಣತೆ ಹಾಗೂ ಕಣ್ಮರೆಯಾದ ದತ್ತಾಂಶಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಪಾರದರ್ಶಕವಾಗಿ ವರದಿ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕವೇ ಈ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಬಗೆಹರಿಸಬಹುದು ಎಂದು ಅವರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.
