ಲೋಕಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಎಲ್ಲ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲೂ ಯಾವುದೇ ತಾರತಮ್ಯವಿಲ್ಲದೆ ‘50%ರಷ್ಟು ಸಮಾನ’ವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದಾದರೆ, ಈ ಹಿಂದೆ ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಸೋಲುಂಡಿದ್ದ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ‘ಕ್ಷೇತ್ರ ಮರುವಿಂಗಡಣೆ ಮಸೂದೆ’ಯನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಲು ತಮ್ಮ ಪಕ್ಷ ಮುಕ್ತವಾಗಿದೆ ಎಂದು ರಾಷ್ಟ್ರವಾದಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಪಕ್ಷದ (ಶರದ್‌ ಪವಾರ್ ಬಣ) ಕಾರ್ಯಾಧ್ಯಕ್ಷೆ ಸುಪ್ರಿಯಾ ಸುಳೆ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ನೇತೃತ್ವದ ‘ಇಂಡಿಯಾ’ ಮೈತ್ರಿಕೂಟದ ಭಾಗವಾಗಿರುವ ಸುಪ್ರಿಯಾ ಸುಳೆ ಅವರ ಪಕ್ಷವು, ಬಿಜೆಪಿ ನೇತೃತ್ವದ ಎನ್‌ಡಿಎ ಕೂಟದಲ್ಲಿರುವ ಎನ್‌ಸಿಪಿ (ಅಜಿತ್ ಬಣ)ದ ಜೊತೆ ವಿಲೀನವಾಗಲಿದೆ ಎಂಬ ರಾಜಕೀಯ ವದಂತಿಗಳ ನಡುವೆಯೇ ಸುಳೆ ಅವರು ಈ ಹೇಳಿಕೆ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ, ಎನ್‌ಸಿಪಿ ಬಣಗಳ ವಿಲೀನದ ವಿಚಾರವನ್ನೂ ಸುಳೆ ತಳ್ಳಿಹಾಕಿದ್ದಾರೆ. “ನನ್ನ ಸಹೋದರ ಅಜಿತ್ ಪವಾರ್ ನಿಧನರಾದ ನಂತರ, ನಮ್ಮ ಕಡೆಯಿಂದ ಈ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಪೂರ್ಣವಿರಾಮ ಹಾಕಿದ್ದೇವೆ” ಎಂದಿದ್ದಾರೆ.
ಸುಪ್ರಿಯಾ ಸುಳೆ ಅವರು ಕಳೆದ ಜುಲೈನಲ್ಲಿಯೂ, ಅಂದರೆ ಮುಂಗಾರು ಅಧಿವೇಶನಕ್ಕೂ ಕೆಲವು ದಿನಗಳ ಮೊದಲು ಇಂತಹದ್ದೇ ಸೂತ್ರವನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟಿದ್ದರು. ಆದರೆ, ಆ ನಂತರ ತಮ್ಮ ಪಕ್ಷ ಮಸೂದೆಯನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದೆ ಎಂಬ ವರದಿಗಳನ್ನು ಅವರು ಸುಳ್ಳು ಎಂದು ತಳ್ಳಿಹಾಕಿದ್ದರು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಅದೇ ಅಧಿವೇಶನದಲ್ಲಿ ಮಸೂದೆ ಕುರಿತು ಕಡೆಯ ಚರ್ಚೆಯಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ ಗೃಹ ಸಚಿವ ಅಮಿತ್ ಶಾ ಅವರು ಮೌಖಿಕವಾಗಿ ‘50%ರಷ್ಟು ಸಮಾನ ಹೆಚ್ಚಳ’ದ ಭರವಸೆ ನೀಡಿದ್ದರು. ಆದರೆ, ಅದು ಲಿಖಿತ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಅಲ್ಲದೆ, ಕ್ಷೇತ್ರ ಮರುವಿಂಗಡಣೆಯೊಂದಿಗೆ 33%ರಷ್ಟು ಮಹಿಳಾ ಮೀಸಲಾತಿಯನ್ನು ತಳಕು ಹಾಕಿರುವುದನ್ನು ವಿರೋಧಿಸಿದ್ದ ಸುಳೆ, 2023ರ ಕಾನೂನಿನ ಪ್ರಕಾರ ಈಗಿರುವ 543 ಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲೇ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ 33%ರಷ್ಟು ಮೀಸಲಾತಿ ಜಾರಿಗೊಳಿಸಬೇಕೆಂದು ಒತ್ತಾಯಿಸಿದ್ದರು.
ಇದೀಗ, ಕ್ಷೇತ್ರ ಮರುವಿಂಗಣೆ ಮಸೂದೆ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತನಾಡಿರುವ ಸುಳೆ, “ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ಗಾತ್ರ ಚಿಕ್ಕದಾದರೆ ಸಂಸದರು ಮತದಾರರೊಂದಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ನಿಕಟ ಸಂಪರ್ಕದಲ್ಲಿರಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ನಮ್ಮದೇ ಬಾರಾಮತಿ ಲೋಕಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಕಳೆದ ಕೆಲವು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಮತದಾರರ ಸಂಖ್ಯೆ ಸುಮಾರು 10-12 ಲಕ್ಷದಿಂದ 20-22 ಲಕ್ಷಕ್ಕೆ ಏರಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಇಷ್ಟು ದೊಡ್ಡ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಹಳ್ಳಿಗೂ ಸಂಸದರು ಭೇಟಿ ನೀಡುವುದು ಮತ್ತು ಸಮಾನ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸುವುದು ಪ್ರಾಯೋಗಿಕವಾಗಿ ಅಸಾಧ್ಯವಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಸಂಸದರ ಸ್ಥಳೀಯ ಪ್ರದೇಶಾಭಿವೃದ್ಧಿ ನಿಧಿಯಡಿ (MPLAD) ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಸಿಗುವ 5 ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿ ಇಷ್ಟು ದೊಡ್ಡ ಜನಸಂಖ್ಯೆಗೆ ಏನಕ್ಕೂ ಸಾಲುವುದಿಲ್ಲ. ಹೀಗಾಗಿ ಉತ್ತಮ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯ ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗಾಗಿ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳನ್ನು ವಿಭಜಿಸುವುದು ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿದೆ” ಎಂದು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಈ ಲೇಖನ ಓದಿದ್ದೀರಾ?: ಒಬಿಸಿ ಮೀಸಲಾತಿ ಮತ್ತು ಕೆನೆಪದರ: ಸುಪ್ರೀಂನ ಮಾರ್ಚ್ ತೀರ್ಪಿನ ಹಿನ್ನೆಲೆಯೇನು? ಪ್ರಸ್ತುತ ಮಹತ್ವವೇನು?
ಇದೆಲ್ಲದರ ನಡುವೆ, ಅಮಿತ್ ಶಾ ಮತ್ತು ಮೋದಿ ಸರ್ಕಾರವು ಕ್ಷೇತ್ರ ಮರುವಿಂಗಡಣೆಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೂ ಸಮಾನವಾಗಿ 50% ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತೇವೆಂದು ಭರವಸೆ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೆ, ಇದನ್ನು ಸಂವಿಧಾನದಲ್ಲಿ ಖಾತರಿ ಪಡಿಸುವ ಕುರಿತು ಅವರು ಮಾತನಾಡುತ್ತಿಲ್ಲ. ಬದಲಾಗಿ, ಸರಳ ಕಾಯ್ದೆಯಾಗಿ ತರುವ ಇರಾದೆ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ.
ಒಂದು ವೇಳೆ, 50% ಹೆಚ್ಚಳದ ನಿಯಮವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯ ಕಾಯ್ದೆಯಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಇರಿಸಿ, ಸಂವಿಧಾನದಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯದ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸಿದರೆ, ಭವಿಷ್ಯದ ಸರ್ಕಾರವು ಕಾನೂನನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುವ ಅವಕಾಶ ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಈ ಸಾಮಾನ್ಯ ಕಾಯ್ದೆಯನ್ನು ಸರ್ಕಾರವು ಸರಳ ಬಹುಮತದೊಂದಿಗೂ ಬದಲಾಯಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಹಾಗೆ ಆದಲ್ಲಿ, ಸರ್ಕಾರವು ಮತ್ತೆ ಜನಸಂಖ್ಯಾ ಆಧಾರದಲ್ಲಿಯೇ ಕ್ಷೇತ್ರಮರುವಿಂಗಡಣೆ ಮಾಡುವ ‘ಡಿಲಿಮಿಟೇಷನ್ ಮಸೂದೆ’ಯನ್ನು ನಿರಾಯಾಸವಾಗಿ ಅಂಗೀಕರಿಸಿ, ಮರುವಿಂಗಡಣೆ ಮಾಡಿಬಿಡಬಹುದು.
ಆದ್ದರಿಂದ, ಎಲ್ಲ ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೂ 50% ಸಮಾನ ಅನುಪಾತದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ತತ್ವವನ್ನು ಸಂವಿಧಾನದಲ್ಲೇ ಸೇರಿಬೇಕು. ಸಮಾನ ಹಂಚಿಕೆಯನ್ನು ಸಂವಿಧಾನದ 81 ಮತ್ತು 82ನೇ ವಿಧಿಗಳಲ್ಲಿಯೇ ಸೇರಿಸಲ್ಪಟ್ಟರೆ, ರಾಜ್ಯಗಳ ಸಮಾನ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯಕ್ಕೂ ರಕ್ಷಣೆ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ ಎಂದು ರಾಜಕೀಯ ವಿಶ್ಲೇಷಕರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
