ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳ ವಿಭಾಗದ ಮಾಜಿ ಮುಖ್ಯಸ್ಥೆ ಹಾಗೂ ಪ್ರಸ್ತುತ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ (ICJ) ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರಾಗಿರುವ ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾ ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ಮೂಲದ ನವನೀತಮ್ ‘ನವಿ’ ಪಿಳ್ಳೈ (85) ಅವರಿಗೆ 2026ನೇ ಸಾಲಿನ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ‘ನೊಬೆಲ್ ಶಾಂತಿ ಪುರಸ್ಕಾರ’ ಒಲಿದಿದೆ.
ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತ ಶಾಂತಿ ಪಾಲನೆ ಮತ್ತು ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾನೂನು ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು ಅವರು ನೀಡಿದ ಸುದೀರ್ಘ ಹಾಗೂ ಮಹತ್ತರ ಕೊಡುಗೆಯನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ ಈ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಗೌರವ ನೀಡಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ನಾರ್ವೆ ನೊಬೆಲ್ ಸಮಿತಿಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಜೋರ್ಗನ್ ವಾಟ್ನೆ ಫ್ರೈಡ್ನೆಸ್ ಶುಕ್ರವಾರ ಓಸ್ಲೋದಲ್ಲಿ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಪ್ರಕಟಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾದಲ್ಲಿ ವರ್ಣಭೇದ ನೀತಿಯ ವಿರುದ್ಧ ಧ್ವನಿಯೆತ್ತಿದ್ದ ದಿವಂಗತ ನೆಲ್ಸನ್ ಮಂಡೇಲಾ ಅವರ ಪರವಾಗಿ ವಕಾಲತ್ತು ವಹಿಸುವ ಮೂಲಕ ಆರಂಭವಾದ ನವಿ ಪಿಳ್ಳೈ ಅವರ ವೃತ್ತಿಜೀವನ, ಇಂದು ನಮ್ಮ ಕಾಲದ ಪ್ರಮುಖ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಹಂತಕ್ಕೆ ಬೆಳೆದುಬಂದಿದೆ. ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಯುದ್ಧಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಘರ್ಷಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಿರುವ, ಹಾಗೂ ಕಾನೂನು ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು ರಾಜಕೀಯ ದಾಳಿಗೆ ತುತ್ತಾಗುತ್ತಿರುವ ಪ್ರಸ್ತುತ ಸನ್ನಿವೇಶದಲ್ಲಿ, ಹಿಂಸಾಚಾರವಿಲ್ಲದೆ ಸಂಘರ್ಷಗಳನ್ನು ಬಗೆಹರಿಸುವ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾನೂನು ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ಜಗತ್ತಿಗೆ ಸಾರಲು ಸಮಿತಿಯು ನವಿ ಪಿಳ್ಳೈ ಅವರನ್ನು ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗೆ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿದೆ.
ನವಿ ಪಿಳ್ಳೈ ಅವರ ಹಿನ್ನೆಲೆಯು ಭಾರತೀಯರಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಹೆಮ್ಮೆಯ ಹಾಗೂ ಭಾವುಕ ವಿಚಾರವಾಗಿದೆ. 1890ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷರ ಆಡಳಿತಾವಧಿಯಲ್ಲಿ ಕಬ್ಬಿನ ತೋಟಗಳಲ್ಲಿ ಗುತ್ತಿಗೆ ಕಾರ್ಮಿಕರಾಗಿ (Indentured labourers) ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ತಮಿಳುನಾಡಿನಿಂದ ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾಕ್ಕೆ ವಲಸೆ ಹೋಗಿದ್ದ ಶ್ರಮಿಕರ ಕುಟುಂಬ ಇವರದ್ದಾಗಿದೆ. ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾದ ಡರ್ಬನ್ ನಗರದ ಬಡ ಪ್ರದೇಶವೊಂದರಲ್ಲಿ ನಾರಾಯಣಸ್ವಾಮಿ ನಾಯ್ಡು ಮತ್ತು ಶಾಂತಮ್ಮ ದಂಪತಿಯ ಎಂಟು ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಐದನೆಯವರಾಗಿ 1941ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 23ರಂದು ನವನೀತಮ್ ನಾಯ್ಡು (ನವಿ ಪಿಳ್ಳೈ) ಜನಿಸಿದರು. ಇವರ ತಂದೆ ಬಸ್ ಚಾಲಕರಾಗಿ ಮತ್ತು ಮೀನುಗಾರರಾಗಿ ದುಡಿದು ದೊಡ್ಡ ಕುಟುಂಬವನ್ನು ಸಾಗಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.
ಬಡತನದ ನಡುವೆಯೂ ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕೆ ಒತ್ತು ನೀಡಿದ ಪೋಷಕರ ಆಸಕ್ತಿಯಿಂದಾಗಿ ಪಿಳ್ಳೈ ಅವರ ಬದುಕು ಬದಲಾಯಿತು. ಶಾಲೆಗೆ ಸೇರಿಸಲು ತಾಯಿ ಶಾಂತಮ್ಮ ಪ್ರವೇಶಾತಿಯ ಸರದಿಯಲ್ಲಿ ನಿಂತು ಪಟ್ಟ ಪಾಡು, ಹೊಸ ಪುಸ್ತಕ ಕೊಳ್ಳಲಾಗದೆ ಹಳೆಯ ಪುಸ್ತಕದ ಖಾಲಿ ಹಾಳೆಗಳನ್ನು ಹೊಲಿದು ನೋಟ್‌ಬುಕ್ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟ ತ್ಯಾಗ ಅವರ ಸಾಧನೆಗೆ ಬುನಾದಿಯಾಯಿತು. ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾದ ಕರಾಳ ವರ್ಣಭೇದ ನೀತಿಯ ನಡುವೆ ಬೆಳೆದ ಅವರು, ತಮ್ಮ 10ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲೇ ಶ್ವೇತವರ್ಣೀಯರಿಗಿಂತ ಕರಿಯರಿಗೆ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳು ಹೇಗೆ ಕಠಿಣ ಶಿಕ್ಷೆ ವಿಧಿಸುತ್ತವೆ ಎಂಬ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಬಂಧ ಬರೆದು ಗಮನ ಸೆಳೆದಿದ್ದರು. ಬಡತನ ಮತ್ತು ತಾರತಮ್ಯಗಳು ಅವರಲ್ಲಿ ಕಾನೂನು ಹೋರಾಟದ ಕಿಚ್ಚನ್ನು ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲೇ ಹೊತ್ತಿಸಿದ್ದವು.
ಸ್ಥಳೀಯ ಭಾರತೀಯ ಸಮುದಾಯದ ದೇಣಿಗೆ ಮತ್ತು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನದ ನೆರವಿನಿಂದ ನಟಾಲ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ 1963ರಲ್ಲಿ ಬಿಎ ಮತ್ತು 1965ರಲ್ಲಿ ಎಲ್‌ಎಲ್‌ಬಿ ಪದವಿ ಪಡೆದರು. ವರ್ಣಭೇದ ನೀತಿಯ (Separate Universities Act) ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಬಿಳಿಯರಲ್ಲದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ತೀವ್ರ ತಾರತಮ್ಯ ಎದುರಿಸಬೇಕಾಗಿತ್ತು; ಒಮ್ಮೆಯಂತೂ 20 ಬಿಳಿಯರಲ್ಲದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಕೇವಲ ಒಂದು ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾದ ದುಸ್ಥಿತಿ ಇತ್ತು. ಇಷ್ಟೆಲ್ಲಾ ಸವಾಲುಗಳ ನಡುವೆಯೂ ಉನ್ನತ ವ್ಯಾಸಂಗಕ್ಕಾಗಿ ಅಮೆರಿಕದ ಹಾರ್ವರ್ಡ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದ ಅವರು, 1988ರಲ್ಲಿ ಕಾನೂನಿನಲ್ಲಿ ಡಾಕ್ಟರೇಟ್ (JSD) ಪಡೆದರು. ಆ ಮೂಲಕ ಹಾರ್ವರ್ಡ್‌ನಿಂದ ಕಾನೂನು ಡಾಕ್ಟರೇಟ್ ಪಡೆದ ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾದ ಮೊದಲ ವ್ಯಕ್ತಿ ಎಂಬ ಇತಿಹಾಸವನ್ನೂ ಅವರು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ಅದಕ್ಕೂ ಮುನ್ನ, 1965ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಸಹೋದ್ಯೋಗಿ ವಕೀಲ ಗ್ಯಾಬಿ ಪಿಳ್ಳೈ ಅವರನ್ನು ಅವರು ವಿವಾಹವಾಗಿದ್ದರು.
ವಕೀಲಿ ವೃತ್ತಿ ಆರಂಭಿಸಿದ ಪಿಳ್ಳೈ, 1967ರಲ್ಲಿ ನಟಾಲ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಕಾನೂನು ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು (Law firm) ಆರಂಭಿಸಿದ ಮೊದಲ ಮಹಿಳೆ ಎಂಬ ಖ್ಯಾತಿಗೆ ಪಾತ್ರರಾದರು. ವರ್ಣಭೇದ ನೀತಿಯ ವಿರುದ್ಧದ ಕಾನೂನು ಹೋರಾಟಗಳಲ್ಲಿ ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ಅವರನ್ನು, 1995ರಲ್ಲಿ ಬಾರ್ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್ ಉಸ್ತುವಾರಿಯಲ್ಲಿ ನೆಲ್ಸನ್ ಮಂಡೇಲಾ ಅವರ ಬೆಂಬಲದೊಂದಿಗೆ ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾ ಹೈಕೋರ್ಟ್‌ನ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರಾಗಿ ನೇಮಿಸಲಾಯಿತು. ಆ ಮೂಲಕ ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾದ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಏರಿದ ಮೊದಲ ಶ್ವೇತವರ್ಣೀಯೇತರ (Non-white) ಮಹಿಳೆ ಎಂಬ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮೈಲುಗಲ್ಲನ್ನು ನವಿ ಪಿಳ್ಳೈ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು.
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲೂ ಅವರ ಸೇವೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಮಾಣಿಕತೆ ಅಪಾರವಾದದ್ದು. 1995ರಲ್ಲಿ ರವಾಂಡಾ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಟ್ರಿಬ್ಯೂನಲ್ (ICTR) ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರಾಗಿ ನೇಮಕಗೊಂಡು, ನಂತರ ಅದರ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿಯೂ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು. 2003ರಿಂದ 2008ರವರೆಗೆ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಕೋರ್ಟ್ (ICC) ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರಾಗಿ, ತದನಂತರ ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳ ಹೈಕಮಿಷನರ್ ಆಗಿ (2008-2014) ಅತ್ಯುನ್ನತ ಹುದ್ದೆಗಳನ್ನು ನಿಭಾಯಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಅವರು ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನ್ಯಾಯಾಲಯದಲ್ಲಿ (ICJ) ತತ್ಕಾಲಿಕ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ನೊಬೆಲ್ ಶಾಂತಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯ 125 ವರ್ಷಗಳ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಈ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಗೌರವಕ್ಕೆ ಪಾತ್ರರಾದ 21ನೇ ಮಹಿಳೆ ಎಂಬ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆಗೆ ನವಿ ಪಿಳ್ಳೈ ಪಾತ್ರರಾಗಿದ್ದಾರೆ. 1905ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದ ಮೊದಲ ಮಹಿಳೆ ಬರ್ತಾ ವಾನ್ ಸಟ್ನರ್, ಮದರ್ ತೆರೇಸಾ, ಮಲಾಲಾ ಯೂಸುಫ್‌ಜಾಯ್ ಹಾಗೂ ಕಳೆದ ವರ್ಷ (2025) ವೆನೆಜುವೆಲಾದಲ್ಲಿ ಪ್ರಜಾಸತ್ತಾತ್ಮಕ ಬದಲಾವಣೆಗಾಗಿ ಹೋರಾಡಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ನಾಯಕಿ ಮಾರಿಯಾ ಕೊರಿನಾ ಮಚಾದೊ ಅವರನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ಮಹಿಳಾ ಸಾಧಕರ ಸಾಲಿಗೆ ಇದೀಗ 85 ವರ್ಷದ ನವಿ ಪಿಳ್ಳೈ ಹೆಮ್ಮೆಯಿಂದ ಸೇರ್ಪಡೆಗೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.
ಆಫ್ರಿಕನ್ ಖಂಡದ ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾ ದೇಶಕ್ಕೆ ಒಲಿದ ಐದನೇ ನೊಬೆಲ್ ಶಾಂತಿ ಪುರಸ್ಕಾರ ಇದಾಗಿದೆ. ಇದಕ್ಕೂ ಮುನ್ನ ಆಲ್ಬರ್ಟ್ ಲುತುಲಿ (1960), ಆರ್ಚ್‌ಬಿಷಪ್ ಡೆಸ್ಮಂಡ್ ಟುಟು (1984), ನೆಲ್ಸನ್ ಮಂಡೇಲಾ ಹಾಗೂ ಎಫ್.ಡಬ್ಲ್ಯೂ. ಡಿ ಕ್ಲರ್ಕ್ (1993) ಅವರು ಈ ಜಾಗತಿಕ ಗೌರವಕ್ಕೆ ಪಾತ್ರರಾಗಿದ್ದರು. ಮೂರು ದಶಕಗಳ ಬಳಿಕ, ಈ ಬಾರಿ ಬಂದಿದ್ದ 287 ನಾಮನಿರ್ದೇಶನಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಮೂಲದ ಗುತ್ತಿಗೆ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಮೊಮ್ಮಗಳೊಬ್ಬಳು ಜಾಗತಿಕ ಶಾಂತಿಯ ರಾಯಭಾರಿಯಾಗಿ ಈ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಮುಡಿಗೇರಿಸಿಕೊಂಡಿರುವುದು ಸಮಸ್ತ ಭಾರತೀಯರಿಗೆ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕನ್ನರಿಗೆ ಪ್ರೇರಣಾದಾಯಕವಾಗಿದೆ.
