ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ಯುವಜನತೆಯ (Gen Z) ಅಸಮಾಧಾನ, ನಿರುದ್ಯೋಗ ಸಮಸ್ಯೆ ಮತ್ತು ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಜಾತಿ ಸಮೀಕರಣಗಳು ತಮಗೆ ಪೂರಕವಾಗಿವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಅಖಿಲೇಶ್ ಯಾದವ್ ಅರಿತಿದ್ದಾರೆ. ತಮ್ಮ ಪಕ್ಷ ಕೇವಲ “ಮುಸ್ಲಿಂ ಮತ್ತು ಯಾದವರ (M-Y)” ಪಕ್ಷ ಎಂಬ ಹಳೆಯ ಹಣೆಪಟ್ಟಿಯಿಂದ ಹೊರಬರಲು ಅವರು ತೀವ್ರ ಪ್ರಯತ್ನ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಕೇವಲ ಯಾದವರಿಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗದೆ, ಇತರ ಹಿಂದುಳಿದ ವರ್ಗಗಳು (OBC) ಹಾಗೂ ದಲಿತರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ‘ಪಿಡಿಎ’ (PDA) ಎಂಬ ವಿಶಾಲ ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯದ ಸೂತ್ರವನ್ನು ಎಸ್‌ಪಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಮುನ್ನೆಲೆಗೆ ತರುತ್ತಿದೆ.
ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ರಾಜಕೀಯ ಅಖಾಡದಲ್ಲಿ 2027ರ ವಿಧಾನಸಭಾ ಚುನಾವಣೆಯ ಕಾವು ಈಗಲೇ ರಂಗೇರುತ್ತಿದೆ. ಒಂದು ಕಡೆ ಅಯೋಧ್ಯೆ ರಾಮಮಂದಿರದ ಕಾಣಿಕೆ ಕಳವು ಪ್ರಕರಣವು ಆಡಳಿತಾರೂಢ ಬಿಜೆಪಿಗೆ ತೀವ್ರ ಮುಜುಗರ ತಂದೊಡ್ಡಿದ್ದರೆ, ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ ಸಮಾಜವಾದಿ ಪಕ್ಷದ (ಎಸ್‌ಪಿ) ನಾಯಕ ಅಖಿಲೇಶ್ ಯಾದವ್ ಅವರು ಇದೇ ವಿಚಾರವನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟುಕೊಂಡು, ಆಡಳಿತ ವಿರೋಧಿ ಅಲೆ ಹಾಗೂ ತಮ್ಮ ‘ಪಿಡಿಎ’ (ಹಿಂದುಳಿದವರು, ದಲಿತರು ಮತ್ತು ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತರು) ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಮೂಲಕ ಬಿಜೆಪಿಯನ್ನು ಕಟ್ಟಿಹಾಕಲು ಸಜ್ಜಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೆ, ಇದೇ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ‘ಇಂಡಿಯಾ’ ಮೈತ್ರಿಕೂಟದೊಳಗಿನ ಸೀಟು ಹಂಚಿಕೆ ಗೊಂದಲಗಳು ಹಾಗೂ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ‘ಮುಸ್ಲಿಂ-ಯಾದವ್’ ಹಣೆಪಟ್ಟಿಯಿಂದ ಹೊರಬರುವ ಸವಾಲುಗಳು ಎಸ್‌ಪಿ ನಾಯಕನ ಮುಂದಿವೆ.
ರಾಮಮಂದಿರದ ಹುಂಡಿ ಹಣ ಕಳವು ಪ್ರಕರಣವು ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಬಿಜೆಪಿಯ ನೈತಿಕ ನೆಲೆಗಟ್ಟನ್ನೇ ಅಲುಗಾಡಿಸಿದೆ. ಸಿಸಿಟಿವಿ ದೃಶ್ಯಾವಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಬರೋಬ್ಬರಿ 105 ಶಂಕಿತ ಕಳವು ಘಟನೆಗಳು ಪತ್ತೆಯಾಗಿವೆ ಎಂದು ವಿಶೇಷ ತನಿಖಾ ತಂಡ (SIT) ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌ಗೆ ಮಾಹಿತಿ ನೀಡಿದ್ದು, ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 25ರೊಳಗೆ ಮೊದಲ ಆರೋಪಪಟ್ಟಿ ಸಲ್ಲಿಕೆಯಾಗಲಿದೆ. ಸುಮಾರು ₹5 ರಿಂದ ₹7.5 ಕೋಟಿ ಮೌಲ್ಯದ ಕಾಣಿಕೆ ದುರುಪಯೋಗವಾಗಿರುವ ಈ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ, ಭದ್ರತಾ ಲೋಪ ಮತ್ತು ಅನರ್ಹ ಸಿಬ್ಬಂದಿಯ ನೇಮಕದಂತಹ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಅವಾಂತರಗಳು ಬೆಳಕಿಗೆ ಬಂದಿವೆ. ಧರ್ಮದ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಮತ ಕೇಳುವ ಪಕ್ಷಕ್ಕೆ, ದೇವರ ಹುಂಡಿಯ ಹಣವನ್ನೇ ರಕ್ಷಿಸಲಾಗದ ಈ ವೈಫಲ್ಯವು ಜನಸಾಮಾನ್ಯರಲ್ಲಿ ಆಕ್ರೋಶ ಮೂಡಿಸಿದೆ.
ಬಿಜೆಪಿಯ ಈ ವೈಫಲ್ಯವನ್ನೇ ಪ್ರಬಲ ಅಸ್ತ್ರವಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಂಡಿರುವ ಅಖಿಲೇಶ್ ಯಾದವ್, “ಬಿಜೆಪಿ ವಿರುದ್ಧದ ಮುಂದಿನ ಚುನಾವಣೆಯು ಧರ್ಮವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ ಯುದ್ಧಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆಯೇನೂ ಅಲ್ಲ” ಎಂದು ಗುಡುಗಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೆ, ರಾಮಮಂದಿರದ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಬಿಜೆಪಿ ವಿರುದ್ಧ ವಾಗ್ದಾಳಿ ನಡೆಸುತ್ತಿರುವ ಅಖಿಲೇಶ್, ಬೃಹತ್ ರ‍್ಯಾಲಿಗಳನ್ನು ನಡೆಸುವ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯ ಹೆಜ್ಜೆ ಇಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಜಿಲ್ಲಾಡಳಿತಗಳು ಅನುಮತಿ ನಿರಾಕರಿಸಿದಾಗ ಬಲವಂತವಾಗಿ ಪಟ್ಟು ಹಿಡಿಯದೆ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಎಸ್‌ಪಿಯ ಬೃಹತ್ ಸಮಾವೇಶಗಳನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಬಿಜೆಪಿ ಮತ್ತೆ ‘ಕೋಮು ಧ್ರುವೀಕರಣ’ ಮಾಡದಿರಲಿ ಎಂಬ ಜಾಣ್ಮೆ ಅಖಿಲೇಶ್ ಅವರ ಈ ನಡೆಗಳ ಹಿಂದಿದೆ ಎಂದು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
ಇದರ ಜೊತೆಗೆ, ಯುವಜನತೆಯ (Gen Z) ಅಸಮಾಧಾನ, ನಿರುದ್ಯೋಗ ಸಮಸ್ಯೆ ಮತ್ತು ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಜಾತಿ ಸಮೀಕರಣಗಳು ತಮಗೆ ಪೂರಕವಾಗಿವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಅಖಿಲೇಶ್ ಅರಿತಿದ್ದಾರೆ. ತಮ್ಮ ಪಕ್ಷ ಕೇವಲ “ಮುಸ್ಲಿಂ ಮತ್ತು ಯಾದವರ (M-Y)” ಪಕ್ಷ ಎಂಬ ಹಳೆಯ ಹಣೆಪಟ್ಟಿಯಿಂದ ಹೊರಬರಲು ಅವರು ತೀವ್ರ ಪ್ರಯತ್ನ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಕೇವಲ ಯಾದವರಿಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗದೆ, ಇತರ ಹಿಂದುಳಿದ ವರ್ಗಗಳು (OBC) ಹಾಗೂ ದಲಿತರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ‘ಪಿಡಿಎ’ (PDA) ಎಂಬ ವಿಶಾಲ ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯದ ಸೂತ್ರವನ್ನು ಎಸ್‌ಪಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಮುನ್ನೆಲೆಗೆ ತರುತ್ತಿದೆ. 2024ರ ಲೋಕಸಭಾ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ 37 ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಗೆಲ್ಲಲು ಕಾರಣವಾದ ಇದೇ ಸೂತ್ರವನ್ನು ಅವರು ವಿಧಾನಸಭೆಗೂ ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ದಲಿತ ಮತಬ್ಯಾಂಕ್ ಸೆಳೆಯಲು ಅಖಿಲೇಶ್ ಯಾದವ್ ರೂಪಿಸಿರುವ ತಂತ್ರಗಾರಿಕೆಗಳು ಎಸ್‌ಪಿಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಚೌಕಟ್ಟನ್ನು ಬದಲಿಸಿವೆ. ಬಿಎಸ್‌ಪಿ ನಾಯಕಿ ಮಾಯಾವತಿ ಅವರ ಪ್ರಭಾವ ಕುಗ್ಗುತ್ತಿರುವ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ, ಅಖಿಲೇಶ್ ದಲಿತ ಸಮುದಾಯವನ್ನು ಪಕ್ಷದತ್ತ ಸೆಳೆಯಲು ‘ನೀಲಿ’ ಬಣ್ಣದ ಮೊರೆ ಹೋಗಿದ್ದಾರೆ. ಎಸ್‌ಪಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಘಟಕದ (SCS) ಸಮವಸ್ತ್ರಕ್ಕೆ ನೀಲಿ ಟೀ-ಶರ್ಟ್ ಸೇರ್ಪಡೆಯಾಗಿದ್ದರೆ, ಸ್ವತಃ ಅಖಿಲೇಶ್ ಯಾದವ್ ಅವರು ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಪಕ್ಷದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕೆಂಪು ಶಾಲಿನ ಬದಲು ‘ನೀಲಿ ಶಾಲು’ ಧರಿಸಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ದಲಿತ ಸರ್ಕಾರಿ ನೌಕರರನ್ನು ವಿಶ್ವಾಸಕ್ಕೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಮೂಲಕ, ಹಿಂದೆ ಕಾನ್ಶಿರಾಂ ಅವರು ‘ಬಾಮ್‌ಸೆಫ್’ (BAMCEF) ಮೂಲಕ ಮಾಡಿದಂತಹ ಸಂಘಟನಾತ್ಮಕ ಕ್ರಾಂತಿಯನ್ನು ಮರುಸೃಷ್ಟಿಸಲು ಅಖಿಲೇಶ್ ಮುಂದಾಗಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ರಾಜಕೀಯ ವಲಯದಲ್ಲಿ ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
ಕ್ಷೇತ್ರ ಮಟ್ಟದ ಸಿದ್ಧತೆಗಳೂ ಭರದಿಂದ ಸಾಗಿದ್ದು, ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಆಗ್ರಾ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಹಿರಿಯ ನಾಯಕ ರಾಮ್‌ಜೀ ಲಾಲ್ ಸುಮನ್ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಬೃಹತ್ ‘ದಲಿತ ಸಮ್ಮೇಳನ’ ನಡೆಯಲಿದೆ. ಜಾಟವ್ ಸಮುದಾಯದ ಪ್ರಾಬಲ್ಯವಿರುವ ಈ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅಖಿಲೇಶ್ ಅವರೇ ಮುಖ್ಯ ಅತಿಥಿಯಾಗಲಿದ್ದಾರೆ. ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ, ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಯೋಗಿ ಆದಿತ್ಯನಾಥ್ ಅವರ ಭದ್ರಕೋಟೆ ಎನಿಸಿರುವ ಗೋರಖ್‌ಪುರದಲ್ಲಿ ಅಖಿಲೇಶ್ ಅವರು ಪಕ್ಷದ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರಿಗೆ ಎರಡು ದಿನಗಳ ವಿಶೇಷ ತರಬೇತಿ ಶಿಬಿರ ಆಯೋಜಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಇಲ್ಲಿ ಬಿಜೆಪಿಯ ಮೇಲೆ ಅಸಮಾಧಾನಗೊಂಡಿರುವ ನಿಷಾದ್ ಮತ್ತು ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಸಮುದಾಯಗಳನ್ನು ಸೆಳೆಯುವುದು ಅವರ ಪ್ರಮುಖ ಗುರಿಯಾಗಿದೆ.
ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಯೋಗಿ ಆದಿತ್ಯನಾಥ್ ಅವರ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿ ಠಾಕೂರ್ ಸಮುದಾಯದ ದಬ್ಬಾಳಿಕೆ (ಠಾಕೂರ್‌ವಾದ) ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ ಎಂಬ ಆರೋಪಗಳು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿವೆ. ಇದು ಪಾಸಿ, ಕುರ್ಮಿ, ಶಾಕ್ಯ ಮತ್ತು ಮೌರ್ಯ ಮುಂತಾದ ಇತರೆ ಹಿಂದುಳಿದ ವರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ಆಕ್ರೋಶ ಮೂಡಿಸಿದೆ. ಈ ಅಸಮಾಧಾನವನ್ನು ಎಸ್‌ಪಿ ತನ್ನತ್ತ ಸೆಳೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಬಿಜೆಪಿಯ ಒಳಗೆ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳು ಸ್ಫೋಟಗೊಂಡಿವೆ. ಯೋಗಿ ಆದಿತ್ಯನಾಥ್ ಅವರ ‘ಕಟ್ಟರ್ ಹಿಂದುತ್ವ’ದ ನಿಲುವುಗಳು ಪಕ್ಷಕ್ಕೆ ಮುಳುವಾಗುತ್ತಿವೆ ಎಂಬ ಆತಂಕ ಬಿಜೆಪಿ ವಲಯದಲ್ಲೇ ವ್ಯಕ್ತವಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ಇದು ಆಡಳಿತ ಪಕ್ಷದೊಳಗಿನ ಗೊಂದಲವನ್ನು ಎತ್ತಿತೋರಿಸುತ್ತಿದೆ.
ಆದರೆ, ಈ ಎಲ್ಲಾ ಅನುಕೂಲಗಳ ನಡುವೆಯೂ ‘ಇಂಡಿಯಾ’ ಮೈತ್ರಿಕೂಟದೊಳಗಿನ ಸವಾಲುಗಳು ಅಖಿಲೇಶ್ ಮುಂದಿವೆ. ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಜೊತೆಗಿನ ಮೈತ್ರಿ. ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಜೊತೆಗಿನ ಮೈತ್ರಿ ಅನಿವಾರ್ಯವಾದರೂ, ದಲಿತರು ಮತ್ತು ಮೇಲ್ವರ್ಗದ ಮತಗಳನ್ನು ಸೆಳೆಯಲು ಏಕಾಂಗಿಯಾಗಿ ಸ್ಪರ್ಧಿಸುವುದು ಒಳಿತು ಎಂಬ ವಾದ ಎಸ್‌ಪಿ ನಾಯಕರಲ್ಲಿದೆ. “ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಅಖಿಲೇಶ್” ಎಂಬ ಎಸ್‌ಪಿಯ ಬಿಗಿಪಟ್ಟು ಕೆಲ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ನಾಯಕರ ಅಸಮಾಧಾನಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ.
ಇಂಡಿಯಾ ಮೈತ್ರಿಕೂಟದ ಒಳಗಿನ ಸೀಟು ಹಂಚಿಕೆ ವಿಳಂಬ ಮತ್ತೊಂದು ದೊಡ್ಡ ಸವಾಲು. 2017ರಲ್ಲಿ ಕೊನೆಕ್ಷಣದ ಮೈತ್ರಿಯಿಂದಾಗಿ ತಳಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಹೊಂದಾಣಿಕೆ ಇಲ್ಲದೆ ಅನುಭವಿಸಿದ ಸೋಲು ಮರುಕಳಿಸಬಾರದು ಎಂಬ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ಇದ್ದರೂ, ಎರಡನೇ ಹಂತದ ನಾಯಕರು ತಮ್ಮ ಕ್ಷೇತ್ರ ಕೈತಪ್ಪುವ ಭೀತಿಯಿಂದ ಮೈತ್ರಿಗೆ ವಿರೋಧ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ರಾಮಮಂದಿರ ಕಾಣಿಕೆ ಕಳವು ಪ್ರಕರಣ ಮತ್ತು ಬಿಜೆಪಿಯ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ವೈಫಲ್ಯಗಳು ಅಖಿಲೇಶ್ ಯಾದವ್ ಅವರಿಗೆ ರಾಜಕೀಯ ಲಾಭ ತಂದುಕೊಡಬಹುದು ಎಂಬ ಮಾತುಗಳು ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಕೇಳಿಬರುತ್ತಿದೆ. ಜೊತೆಗೆ ಯುವಜನತೆ, ದಲಿತರು ಹಾಗೂ ಹಿಂದುಳಿದವರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ‘ಪಿಡಿಎ’ ತಂತ್ರದ ಮೂಲಕ ಅಖಿಲೇಶ್ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಬುದ್ಧವಾಗಿ ಹೆಜ್ಜೆ ಇಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೆ, 2027ರ ಅಧಿಕಾರದ ಚುಕ್ಕಾಣಿ ಹಿಡಿಯಲು, ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಜೊತೆಗಿನ ಮೈತ್ರಿಯ ಗೊಂದಲಗಳು, ಸೀಟು ಹಂಚಿಕೆಯ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿನ ಸವಾಲುಗಳನ್ನು ಮೀರಿ ನಿಲ್ಲುವ ಅನಿವಾರ್ಯತೆ ಸಮಾಜವಾದಿ ಪಕ್ಷದ ನಾಯಕನ ಮುಂದಿದೆ.
