ಭಾರತ–ಚೀನಾ ಗಡಿ ಸಂಕಟದ ಬಗ್ಗೆ ಮೋದಿ ಸರ್ಕಾರ ನಿರ್ಮಿಸಿರುವ ಅಧಿಕೃತ ಕಥನದೊಳಗೆ ಗಂಭೀರ ಲೋಪಗಳಿವೆ ಎಂಬುದು ಈಗ ಹೊಸದೇನಲ್ಲ. ಆದರೆ ಆ ಲೋಪಗಳನ್ನು ನೇರವಾಗಿ, ದಾಖಲೆಗಳೊಂದಿಗೆ, ಅನುಭವದ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸುವ ಶಕ್ತಿ ಹೊಂದಿರುವ ದಾಖಲೆ ಮಾಜಿ ಸೇನಾ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ ಜನರಲ್ ಮನೋಜ್ ಮುಕುಂದ ನರವಣೆಯವರ ಆತ್ಮಕಥೆ Four Stars of Destiny ಇನ್ನೂ ಪ್ರಕಟವಾಗಿಲ್ಲ. ರಕ್ಷಣಾ ಸಚಿವಾಲಯ “ಪರಿಶೀಲನೆ” ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ವರ್ಷಗಟ್ಟಲೆ ಅನುಮತಿ ತಡೆಹಿಡಿದಿರುವುದು, ಸರ್ಕಾರ ಸತ್ಯಕ್ಕಿಂತ ತನ್ನ ರಾಜಕೀಯ ಕಥನವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಹೆಚ್ಚು ಆಸಕ್ತಿ ಹೊಂದಿದೆಯೆಂಬ ಅನುಮಾನವನ್ನು ಗಟ್ಟಿಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ.
2020ರ ಗಾಲ್ವಾನ್ ಘರ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ನಂತರದ ಲಡಾಖ್ ಸಂಕಟವು ಭಾರತದ ಭದ್ರತಾ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಣಾಯಕ ತಿರುವಾಗಿತ್ತು. 1962 ನಂತರ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಸೈನಿಕರು ಗಡಿಯಲ್ಲೇ ಪ್ರಾಣ ಕಳೆದುಕೊಂಡರು. ಈ ಘಟನೆ ದೇಶದ ಒಳಗಾಗಲಿ, ಹೊರಗಾಗಲಿ ಗಂಭೀರ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿತು: ಚೀನಾ ನುಗ್ಗಿತೇ? ಭೂಭಾಗ ಕಳೆದುಕೊಂಡೆವೇ? ಸರ್ಕಾರ ಏನು ಕ್ರಮ ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿತು? ಆದರೆ ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಉತ್ತರಿಸುವ ಬದಲು, ಮೋದಿ ಸರ್ಕಾರ ಮೌನ, ಗೊಂದಲಕಾರಿ ಹೇಳಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ನರೇಟಿವ್ ನಿಯಂತ್ರಣದ ಮಾರ್ಗವನ್ನೇ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿತು.
ನರವಣೆಯವರ ಆತ್ಮಕಥೆ ಕಾರವಾನ್ ಲೇಖನದ ಮೂಲಕ ನಮಗೆ ದೊರಕಿರುವ ಭಾಗಗಳು ಈ ಅಧಿಕೃತ ಮೌನವನ್ನು ನುಚ್ಚುನೂರಾಗಿಸುತ್ತವೆ. “ಗಡಿ ಸಂಕಟದ ಅತ್ಯಂತ ಅಪಾಯಕಾರಿ ಕ್ಷಣಗಳಲ್ಲಿ, ಸೇನಾ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರು ರಾಜಕೀಯ ನಾಯಕತ್ವದಿಂದ ಸ್ಪಷ್ಟ ಆದೇಶಗಳಿಗಾಗಿ ಕಾಯಬೇಕಾಯಿತು” ಎಂಬುದು ಆತ್ಮಕಥೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಸಾರ. “ಏನು ಮಾಡಬೇಕು?” ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟ ಉತ್ತರ ಸಿಗದೆ, ಗಡಿಯಲ್ಲಿ ಸೈನಿಕರು ಅಪಾಯ ಎದುರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಸ್ಥಿತಿ, ‘ಬಲಿಷ್ಠ ನಾಯಕತ್ವ’ ಎಂಬ ಸರ್ಕಾರದ ಇಮೇಜ್‌ಗೆ ತೀವ್ರವಾಗಿ ವಿರುದ್ಧವಾಗುತ್ತದೆ.
ಇದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಗಂಭೀರವಾದುದು, ನಂತರ ನಡೆದ ಸಂಪರ್ಕ ಕಡಿತಗೊಳಿಸುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ. ಸರ್ಕಾರ ಇದನ್ನು ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಯಶಸ್ಸಾಗಿ ಬಿಂಬಿಸಿದರೂ, ನರವಣೆಯವರ ವಿವರಗಳು ಅದು ಹಿಂದಿನ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಮರಳುವಿಕೆ ಅಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸುತ್ತವೆ. “ಬಫರ್ ಝೋನ್”ಗಳ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ, ಭಾರತೀಯ ಸೇನೆಗೆ ಹಿಂದಿನಂತೆ ಪೆಟ್ರೋಲಿಂಗ್ ಮಾಡುವ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಮಿತಿಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅಂದರೆ, ಚೀನಾದ ಆಕ್ರಮಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ತಡೆಯುವ ಬದಲು, ಅದನ್ನು ಹೊಸ ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಮೌನವಾಗಿ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಂತಾಗಿದೆ.
ಈ ಸತ್ಯಗಳು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಚರ್ಚೆಗೆ ಬರಬಾರದೆಂಬುದೇ ಪುಸ್ತಕ ಪ್ರಕಟಣೆಗೆ ಅಡ್ಡಿಯಾಗಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣವೆಂದು ಅನುಮಾನಿಸುವುದು ಅಸಹಜವಲ್ಲ. ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಅನುಕೂಲಕರವಾಗಿರುವ ಅನೇಕ ಸೇನಾ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಆತ್ಮಕಥೆಗಳು ಸುಲಭವಾಗಿ ಪ್ರಕಟವಾಗಿರುವಾಗ, ನರವಣೆಯವರ ಪುಸ್ತಕ ಮಾತ್ರ ವರ್ಷಗಟ್ಟಲೆ “ಪರಿಶೀಲನೆ”ಯಲ್ಲಿರುವುದು ರಾಜಕೀಯ ಆಯ್ಕೆ ಎಂಬುದನ್ನೇ ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.
ಇದೇ ರಾಜಕೀಯ ಆಯ್ಕೆಯ ಮತ್ತೊಂದು ಮುಖವನ್ನು ನಾವು ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನೋಡಿದ್ದೇವೆ. ರಾಹುಲ್ ಗಾಂಧಿಯವರು ಗಡಿ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಚೀನಾದ ಆಕ್ರಮಿಸುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರದ ವಿರುದ್ಧವಿರುವ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಲು ಯತ್ನಿಸಿದಾಗ, ಆಡಳಿತ ಪಕ್ಷದ ಸದಸ್ಯರು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಮುಗಿಬಿದ್ದು ಚರ್ಚೆಯನ್ನು ಅಸ್ತವ್ಯಸ್ತಗೊಳಿಸಿದರು. ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಉತ್ತರಿಸುವ ಬದಲು, ಪ್ರಶ್ನೆ ಕೇಳುವ ಧ್ವನಿಯನ್ನು ಮೌನಗೊಳಿಸುವುದು—ಇದೇ ಈ ಸರ್ಕಾರದ ಸಂಸತ್ತಿನ ತಂತ್ರವಾಗಿದೆ.
ಸಂಸತ್ತು ಪ್ರಜಾಸತ್ತಾತ್ಮಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸುವ, ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಕೇಳುವ ಅತ್ಯುನ್ನತ ವೇದಿಕೆ. ಆದರೆ ಚೀನಾ ಗಡಿ ವಿಷಯ ಬಂದಾಗ, ಆ ವೇದಿಕೆಯನ್ನು ವ್ಯರ್ಥ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ರಾಹುಲ್ ಗಾಂಧಿಯವರ ಮೇಲೆ ನಡೆದ ದಾಳಿ ವ್ಯಕ್ತಿಗತ ವಿಷಯವಲ್ಲ; ಅದು ಒಂದು ವಿಚಾರವನ್ನ, ಗಡಿ ಸಂಕಟದ ಸತ್ಯವನ್ನು ಸಂಸತ್ತಿನ ದಾಖಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸದಂತೆ ತಡೆಯುವ ಸಂಘಟಿತ ಪ್ರಯತ್ನದ ಭಾಗ.
ನರವಣೆಯವರ ಆತ್ಮಕಥೆ ಪ್ರಕಟವಾಗದಿರುವುದು ಮತ್ತು ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಮರೆಮಾಡುವುದು… ಈ ಎರಡೂ ಒಂದೇ ರಾಜಕೀಯ ಮನೋಭಾವದ ಫಲ. ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಭಯವಾಗಿರುವುದು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭದ್ರತೆಯಲ್ಲ; ಭಯವಾಗಿರುವುದು ತನ್ನ ಹೇಳಿಕೆಗಳು, ತನ್ನ ನಿರ್ಧಾರಗಳು, ಮತ್ತು ತನ್ನ ಮೌನವು ದಾಖಲೆಗಳ ಬೆಳಕಿನಲ್ಲಿ ಬಯಲಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ.
ಪ್ರಜಾಸತ್ತಾತ್ಮಕ ದೇಶದಲ್ಲಿ, ಸೇನಾ ಮುಖ್ಯಸ್ಥನಂತಹ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಅನುಭವಗಳು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಚರ್ಚೆಗೆ ಬರಬೇಕೇ ಹೊರತು, ಗುಪ್ತ ಕಡತಗಳಲ್ಲಿ ಹೂತು ಹಾಕಬಾರದು. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭದ್ರತೆ ಎಂಬ ಪದವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ರಾಜಕೀಯ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಅಪಾಯಕಾರಿ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುತ್ತದೆ. ನರವಣೆಯವರ ಆತ್ಮಕಥೆ ಭದ್ರತೆಯನ್ನು ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ಅದು ಸರ್ಕಾರದ ನಿರ್ಧಾರ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ದುರ್ಬಲತೆಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.
ಮೋದಿಯವರ ಆಡಳಿತವು ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ತೋರಿಸಿದ ಆಕ್ರಮಣಶೀಲ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಚೀನಾದ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಿಲ್ಲ. ಬದಲಿಗೆ, ಮೌನ, ಅಸ್ಪಷ್ಟತೆ ಮತ್ತು ಮಾಹಿತಿ ನಿಯಂತ್ರಣ… ಇವೇ ಪ್ರಮುಖ ಆಯುಧಗಳಾದವು. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ, ನರವಣೆಯವರ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ತಡೆಹಿಡಿಯುವುದು ಮತ್ತು ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಚರ್ಚೆಗಳನ್ನು ಕುಗ್ಗಿಸುವುದು, ಸರ್ಕಾರದ ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸದ ಕೊರತೆಯನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸುತ್ತದೆ.
ಕೊನೆಯ ಪ್ರಶ್ನೆ: ಗಡಿಯಲ್ಲೇ ಭೂಭಾಗ ಕಳೆದುಕೊಂಡಿರಬಹುದು ಎಂಬ ಸತ್ಯ ಹೆಚ್ಚು ಅಪಾಯಕಾರಿಯಾ, ಆ ಸತ್ಯವನ್ನು ಜನರಿಂದ ಮರೆಮಾಡುವ ರಾಜಕಾರಣವೇ ಹೆಚ್ಚು ಅಪಾಯಕಾರಿಯಾ? ನರವಣೆಯವರ ಆತ್ಮಕಥೆ ಪ್ರಕಟವಾಗಬೇಕು. ಇದು ಕೇವಲ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಪ್ರಶ್ನೆಯಲ್ಲ, ಇದು ಪ್ರಜಾಸತ್ತಾತ್ಮಕ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯ ಪ್ರಶ್ನೆ. ಅದನ್ನು ತಡೆಯುವ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಪ್ರಯತ್ನವೂ, ಸರ್ಕಾರ ಸತ್ಯಕ್ಕಿಂತ ತನ್ನ ಕಥನವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ಹೆಚ್ಚು ಆಸಕ್ತಿ ಹೊಂದಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನೇ ದೃಢಪಡಿಸುತ್ತದೆ.
