ರೈತರ ಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಗೌರವ ಮತ್ತು ಸೂಕ್ತ ಆದಾಯವನ್ನು ಒದಗಿಸದಿದ್ದರೆ, ಕೃಷಿ ಆಧಾರಿತ ಆರ್ಥಿಕತೆಗೆ ದೊಡ್ಡ ಹೊಡೆತ ಬೀಳುತ್ತದೆ. ತೋತಾಪುರಿ ಮಾವು ರಾಜ್ಯದ ಗುರುತಿನ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದು, ಇದನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸರ್ಕಾರಗಳ ತುರ್ತು ಮಧ್ಯಪ್ರವೇಶದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ.
ತೋತಾಪುರಿ ಮಾವು ಬೆಲೆ ಪ್ರತಿ ಕೆಜಿಗೆ ₹4.37 ರಿಂದ ₹3ಕ್ಕೆ ಕುಸಿದಿದ್ದು, ಸಾವಿರಾರು ರೈತರು ಕೊಯ್ಲು ಮಾಡಿದ ಮಾವಿನಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ತಂದು ಕೃಷಿ ಉತ್ಪನ್ನ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಸಮಿತಿ(ಎಪಿಎಂಸಿ) ಎದುರು ಮಂಡಿಗಳಲ್ಲಿ ಕಡಿಮೆ ಬೆಲೆಗೆ ಸುರಿಯುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಸರ್ಕಾರವು ಕೆಜಿ ₹17.50ರಂತೆ ಕೃಷಿ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಿದ್ದು, ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆ ಬೆಲೆ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ಕೋರಿತ್ತು. ಆದರೆ ಮೋದಿ ಸರ್ಕಾರವು ಒಂದು ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸಿ, ಅದರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕೆಜಿಗೆ ₹4.37ನ್ನು ಬೆಂಬಲ ಬೆಲೆಯಾಗಿ ನೀಡಿತ್ತು. ಇದೂ ಕೂಡ ರೈತರ ಕೃಷಿ ವೆಚ್ಚಕ್ಕಿಂತ ತೀರಾ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿತ್ತು. ಇದೀಗ ಮತ್ತೆ ಬೆಲೆ ಮತ್ತೆ ಕುಸಿದಿದೆ.
ಶ್ರೀನಿವಾಸಪುರದ ರೈತ ರಮೇಶ್‌ ಎಂಬುವವರು ಮಾತನಾಡಿ, “ನನ್ನ ಜಮೀನಿನ ಸುಮಾರು ಎರಡು ಎಕರೆಗಳಲ್ಲಿ ತೋತಾಪುರಿ ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಬೆಳೆದಿದ್ದೇನೆ. ಎಂಟು ಟನ್ ಮಾವು ಬೆಳೆಯನ್ನು ಕಟಾವು ಮಾಡಿದ್ದೇನೆ. ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ಬೆಂಬಲ ಬೆಲೆ ಪಡೆಯಲು ಎಲ್ಲ ರೈತರು ತಮ್ಮನ್ನು ನೋಂದಾಯಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಕಾಯುತ್ತಿದ್ದ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ನನ್ನ ಟ್ರ್ಯಾಕ್ಟರ್ ಕೂಡ ನಿಂತಿದೆ. ಆದರೆ ನಾವು ನೋಂದಾಯಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುವ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ನಿಗದಿತ ಪ್ರಮಾಣದ ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸವ ಸಮಯ ಮುಗಿದಿರುತ್ತದೆ” ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.
“ತೋಟಗಾರಿಕೆ ಇಲಾಖೆ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ರೈತರಿಗೆ ಒಂದು ಟೋಕನ್ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುವ ಮಿತಿಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುವವರೆಗೆ ಕಾಯುವಂತೆ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೆ ಮಾವು ಹಾಳಾಗುವ ಉತ್ಪನ್ನವಲ್ಲ. ಸದ್ಯಕ್ಕೆ, ನಾನು ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಕೋಣೆಯಲ್ಲಿ ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಹರಡಿದ್ದೇನೆ. ಸರ್ಕಾರ ಯಾವುದೇ ನಿರ್ಧಾರ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳದಿದ್ದರೆ, ಎಷ್ಟು ಬೆಲೆ ಸಿಗುತ್ತದೆಯೋ ಅಷ್ಟಕ್ಕೆ ಮಂಡಿಯಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ” ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.
ಏತನ್ಮಧ್ಯೆ, ಕೋಲಾರದ ಮಾವು ಬೆಳೆಗಾರರ ಕಲ್ಯಾಣ ಸಂಘದ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ನೀಲತೂರು ಚಿನ್ನಪ್ಪ ರೆಡ್ಡಿ, “ಇತರ ಬೆಳೆಗಳನ್ನು ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುವಂತೆ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ಮಾವಿನ ರೈತರು ಹಾಗೆ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ನೆಟ್ಟ ನಂತರ ಮರಗಳನ್ನು ತೆಗೆದು ಎಸೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಒಬ್ಬ ರೈತ ಎಕರೆಗಟ್ಟಲೆ ಮಾವಿನ ಮರಗಳನ್ನು ನೆಟ್ಟಿದ್ದರೆ ಬೆಳೆಗೆ ಪರ್ಯಾಯ ಆಯ್ಕೆ ಇರುವುದಿಲ್ಲ” ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.
ಕಳೆದ ವಾರ, ಸಹಕಾರ ಇಲಾಖೆಯ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಕೇಂದ್ರದ ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ರೈತ ಕಲ್ಯಾಣ ಇಲಾಖೆಗೆ ಪತ್ರ ಬರೆದು, ಬೆಲೆ ಕೊರತೆ ಪಾವತಿ ಯೋಜನೆಯಡಿ ತೋತಾಪುರಿ ಮಾವಿನಹಣ್ಣಿನ ಸಂಗ್ರಹದ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು 1.30 ಲಕ್ಷ ಟನ್‌ಗಳಿಂದ 5.20 ಲಕ್ಷ ಟನ್‌ಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿಸುವಂತೆ ಒತ್ತಾಯಿಸಿದರು. ಆದರೆ, ಯಾವುದೇ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಬಂದಿಲ್ಲ. ಪ್ರಸ್ತುತ 12,000ಕ್ಕೂ ಅಧಿಕ ಮಂದಿ ರೈತರು ಬೆಂಬಲ ಬೆಲೆ ಪಡೆಯಲು ನೋಂದಾಯಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಸರ್ಕಾರ ಈ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿದರೆ ಇನ್ನೂ 4,000 ರೈತರು ನೋಂದಾಯಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ ಎಂಬುದು ತೋಟಗಾರಿಕೆ ಇಲಾಖೆಯ ಅಭಿಪ್ರಾಯವಾಗಿದೆ.
ಹೆಚ್ಚಿನ ಪೂರೈಕೆ ಕಡಿಮೆ ಬೇಡಿಕೆ
ಕೋಲಾರದ ಕೃಷಿ ಉತ್ಪನ್ನ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಸಮಿತಿಯ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಟಿ ಎಸ್ ರವಿ ಕುಮಾರ್ ಮಾತನಾಡಿ, “ಭಾರೀ ಪೂರೈಕೆಯ ನಡುವೆಯೂ ಬೇಡಿಕೆಯ ಕೊರತೆ ಇದೆ. ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಕಡಿಮೆ ಬೇಡಿಕೆಯಿದ್ದು, ಹಣ್ಣು ಪೂರೈಕೆ ಅಧಿಕವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಬೆಲೆಗಳು ಕಡಿಮೆಯಾಗಿವೆ. 2024ರಲ್ಲಿ, ಅದೇ ತೋತಾಪುರಿ ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣಿನ ಬೆಲೆ ಕೆಜಿಗೆ ₹20 ಇತ್ತು. ಕಳೆದ ವರ್ಷದಿಂದ, ಇದು ಕೆಜಿಗೆ ₹3 ರಿಂದ ₹4 ಕ್ಕೆ ಇಳಿದಿದೆ. ಕೋಲಾರದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುವ ತೋತಾಪುರಿ ಮಾವಿನಹಣ್ಣಿನ ಗರಿಷ್ಠ ಪ್ರಮಾಣವು ತಿರುಳು ತಯಾರಿಸಲು ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಜ್ಯೂಸ್ ಉತ್ಪಾದನಾ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ” ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.
“ಕೋಲಾರ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಮಾವಿನ ಸಂಸ್ಕರಣಾ ಘಟಕಗಳಿದ್ದವು. ಅವು ಈಗ ಮೂರಕ್ಕೆ ಇಳಿದಿವೆ. ಅಧಿಕ ನಷ್ಟದಿಂದಾಗಿ ಒಬ್ಬ ಮಾಲೀಕರು ಸಂಸ್ಕರಣಾ ಘಟಕವನ್ನು ಬಂದ್‌ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ, ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳ ಮಾಲೀಕರು ತೋತಾಪುರಿಯಿಂದ ಕಳೆದ ವರ್ಷ ಸಂಸ್ಕರಿಸಿದ ತಿರುಳಿನ ಕನಿಷ್ಠ ಶೇ.30ರಷ್ಟು ಇನ್ನೂ ಸ್ಟಾಕ್‌ನಲ್ಲಿರುವುದಾಗಿ ತಿಳಿದುಬಂದಿದೆ” ಎಂದು ರವಿ ಕುಮಾರ್ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
ಸರ್ಕಾರವು 200 ಕ್ವಿಂಟಲ್‌ವರೆಗಿನ ಮಾವಿನಹಣ್ಣಿಗೆ ಬೆಂಬಲ ಬೆಲೆಯನ್ನು ನೀಡಿದರೂ, ಇದು ಪ್ರತಿ ರೈತನಿಗೆ ಐದು ಎಕರೆಗೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗಿದೆ. ಅದರಲ್ಲೂ ಕ್ವಿಂಟಲ್‌ಗೆ ₹437 ನೀಡುವುದಾಗಿ ಘೋಷಿಸಿತ್ತು.
ಸಂಸ್ಕರಿಸಿದ ಮಾವಿನ ರಸದ ಮಾರಾಟ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದೆ
ಕೋಲಾರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಮಾವಿನ ತಿರುಳು ಸಂಸ್ಕರಣಾ ಘಟಕದ ಮಾಲೀಕ ಕೆ ಸೂರ್ಯ ಚಂದ್ರ ರಾವ್ ಮಾತನಾಡಿ, “2022 ಮತ್ತು 2023ರಲ್ಲಿ, ನಾವು ತೋತಾಪುರಿ ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಕೆಜಿಗೆ ₹50 ರಿಂದ ₹70 ಕ್ಕೆ ಖರೀದಿಸಿದ್ದೇವೆ. ಕಳೆದ ಎರಡು ವರ್ಷಗಳಿಂದ, ಇತರ ಹಣ್ಣಿನ ಸುವಾಸನೆಯ ಪಾನೀಯಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಮಾವಿನ ರಸದ ಮಾರಾಟ ಕಡಿಮೆಯಾದ ಕಾರಣ ಬೆಲೆಗಳು ಕಡಿಮೆಯಾಗಿವೆ. ಇದಲ್ಲದೆ, ಇತ್ತೀಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಮಾವಿನ ರಸದ ಬಾಟಲಿಗಳ ಬೆಲೆ ಹೆಚ್ಚಿಲ್ಲ” ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.
“ಎಲ್ಲವೂ ಯೋಜನೆಯ ಪ್ರಕಾರ ನಡೆದರೆ, ಸರ್ಕಾರಿ ತಿರುಳು ಸಂಸ್ಕರಣಾ ಘಟಕವನ್ನು ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ಘೋಷಿಸಿ, ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗುವುದು” ಎಂದು ಹಿರಿಯ ಅಧಿಕಾರಿಯೊಬ್ಬರು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಮಾವು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ನಿಗಮ ನಿಯಮಿತವು ಸರ್ಕಾರಿ ಆಧಾರಿತ ತಿರುಳು ಸಂಸ್ಕರಣಾ ಘಟಕವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರದೊಂದಿಗೆ ಮಾತುಕತೆ ನಡೆಸುತ್ತಿದೆ.
ಅಧಿಕ ಪೂರೈಕೆ, ಸರಿಯಾದ ಸಂಗ್ರಹಣಾ ಸೌಲಭ್ಯಗಳ ಕೊರತೆ, ಸಾರಿಗೆ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಮತ್ತು ಬೇಡಿಕೆ ಇಲ್ಲದಂತಾಗಿರುವುದು ಬೆಲೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗಲು ಮುಖ್ಯ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ರೈತರು ತಮ್ಮ ಉತ್ಪನ್ನಕ್ಕೆ ಸರಿಯಾದ ಬೆಲೆ ಸಿಗದೆ ನಷ್ಟವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಿರುವುದು ಕೃಷಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿನ ದೌರ್ಬಲ್ಯವನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುತ್ತಿದೆ.
ಇದನ್ನೂ ಓದಿದ್ದೀರಾ? ತಡವಾದ ಮುಂಗಾರು: ಮೊದಲ ಬೆಳೆ ಖೋತಾ, ರೈತರ ಕೈ ಹಿಡಿಯುವುದೇ ಜುಲೈ ಮಳೆ?
ಹಾಗಾಗಿ ಸರ್ಕಾರ ಮತ್ತು ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಇಲಾಖೆಗಳು ತ್ವರಿತ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕಿದ್ದು, ಹಣ್ಣುಗಳ ಸಂಗ್ರಹಣೆ, ಶೀತಲಿಕರಣ ಮತ್ತು ರಫ್ತು ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಬೇಕು. ರೈತರಿಗೆ ಕನಿಷ್ಠ ಬೆಂಬಲ ಬೆಲೆ(MSP) ಅಥವಾ ಬೆಲೆ ಸ್ಥಿರೀಕರಣ ನೀತಿ ಜಾರಿಗೊಳಿಸಬೇಕು. ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ಸಂಪರ್ಕ(ಫಾರ್ಮರ್ ಪ್ರೊಡ್ಯೂಸ್ ಆರ್ಗನೈಸೇಷನ್) ಮತ್ತು ಸಹಕಾರಿ ಸಂಘಗಳನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಬೇಕು. ರೈತರ ಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಗೌರವ ಮತ್ತು ಸೂಕ್ತ ಆದಾಯವನ್ನು ಒದಗಿಸದಿದ್ದರೆ, ಕೃಷಿ ಆಧಾರಿತ ಆರ್ಥಿಕತೆಗೆ ದೊಡ್ಡ ಹೊಡೆತ ಬೀಳುತ್ತದೆ. ತೋತಾಪುರಿ ಮಾವು ರಾಜ್ಯದ ಗುರುತಿನ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದು, ಇದನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸರ್ಕಾರಗಳ ತುರ್ತು ಮಧ್ಯಪ್ರವೇಶದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ.
ವರದಿ : ರಶ್ಮಿ ಪಾಟೀಲ್, ದಿ ಹಿಂದು
