ಪ್ರಕೃತಿಯ ಏರುಪೇರುಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಲು ಸರ್ಕಾರಗಳು ತಕ್ಷಣದ ಆಪತ್ಕಾಲೀನ ಪರಿಹಾರ ಕ್ರಮಗಳಿಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗದೆ, ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸುವುದು ಅತ್ಯಗತ್ಯ. ಮಣ್ಣಿನ ತೇವಾಂಶ ಸಂರಕ್ಷಣೆ, ನೀರಾವರಿ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ವಿಸ್ತರಣೆ, ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆಗೆ ಸ್ಥಿತಿಸ್ಥಾಪಕತ್ವ ಹೊಂದಿರುವ(Climate-resilient) ಪರ್ಯಾಯ ಬೆಳೆಗಳ ಉತ್ತೇಜನ ಹಾಗೂ ಜಲಮೂಲಗಳ ಪುನಶ್ಚೇತನಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಬೇಕಾಗಿದೆ.
ಮುಂಗಾರು ಹಿಂದೆ ಸರಿಯಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದೆ. ಆದರೆ, ಮಳೆಗಾಲ ಮುಗಿಯುತ್ತಿದ್ದಂತೆ, ಭಾರತದ ಅರ್ಧಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಬರಗಾಲ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಮುಂದುವರೆದಿದ್ದು, ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಪ್ರಸ್ತುತ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯು 2015-16 ರ ಬರಗಾಲಕ್ಕಿಂತ ಕೆಟ್ಟದಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಎಚ್ಚರಿಸಿದ್ದಾರೆ.
“ಉಷ್ಣವಲಯದ ಪೆಸಿಫಿಕ್ನಲ್ಲಿ ಎಲ್ ನಿನೊ ಬಲಗೊಳ್ಳುತ್ತಲೇ ಇದ್ದರೂ, ದೇಶದ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳು ‘ತೀವ್ರ’ ಮತ್ತು ‘ಅಸಾಧಾರಣ’ ಬರಗಾಲಕ್ಕೆ ತುತ್ತಾಗಿವೆ. ಈ ಘಟನೆಯು ದೃಢವಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿದ್ದು, ಫೆಬ್ರವರಿ 2027 ರವರೆಗೆ ಮುಂದುವರೆಯುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಹಲವಾರು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಮಳೆ ಮತ್ತು ತಾಪಮಾನ ವೈಪರೀತ್ಯಗಳ ಅಪಾಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ” ಎಂದು ವಿಶ್ವ ಹವಾಮಾನ ಸಂಸ್ಥೆ ಹೇಳಿದೆ..
ಐಐಟಿ ಗಾಂಧಿನಗರದ ಭಾರತ ಬರ ಮಾನಿಟರ್ನ ಇತ್ತೀಚಿನ ಅಂದಾಜಿನ ಪ್ರಕಾರ, “ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 16ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ ದೇಶದ ಸುಮಾರು ಶೇ.52ರಷ್ಟು ಪ್ರದೇಶವು ಶುಷ್ಕ(ಒಣಹವೆ) ಅಥವಾ ಬರಗಾಲದ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿತ್ತು. ಈ ದತ್ತಾಂಶವು ಆತಂಕಕಾರಿ ಚಿತ್ರಣವನ್ನು ನೀಡುತ್ತಿದ್ದು, ಬರಗಾಲದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವ ಪ್ರದೇಶಗಳು ವೇಗವಾಗಿ ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತಿವೆ. ಸುಮಾರು ಒಂದು ತಿಂಗಳ ಹಿಂದೆ ಶೇ. 38.9ರಷ್ಟಿದ್ದ ಈ ಪ್ರದೇಶವು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 16ರ ವೇಳೆಗೆ ಶೇ. 52.5 ಕ್ಕೆ, ಸುಮಾರು ಶೇ.35 ರಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಳವಾಗಿದೆ” ಎಂದು ತಿಳಿದುಬಂದಿದೆ.
“ಈ ಬರಗಾಲವು 2015-16ರ ಬರಗಾಲಕ್ಕಿಂತ ಕೆಟ್ಟದಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಿದೆ” ಎಂದು ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಕೃಷಿ ಬರ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳನ್ನು ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ಐಐಟಿ ಬಾಂಬೆಯ ಹವಾಮಾನ ಅಧ್ಯಯನ ಕೇಂದ್ರದ ಅಸೋಸಿಯೇಟ್ ಪ್ರೊಫೆಸರ್ ಕಾರ್ತಿಕೇಯನ್ ಲಂಕಾ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
ಮಾನ್ಸೂನ್ ಮೂಲಕ ಬರಗಾಲ ಹೇಗೆ ವಿಕಸನಗೊಂಡಿದೆ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅದರ ನಿರಂತರತೆ, ಭೌಗೋಳಿಕ ಹರಡುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಮಳೆಯ ನಡುವಿನ ಶುಷ್ಕ ಅವಧಿಗಳ ಉದ್ದವನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಹೋಲಿಕೆ ಗುಣಾತ್ಮಕವಾಗಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಅವರು ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಮುಂಗಾರು ಕೊನೆಯ ಹಂತದಲ್ಲಿದ್ದರೂ, ಮಳೆಯ ಚಿತ್ರಣವು ಅಸಮಾನವಾಗಿದೆ. ಜೂನ್ 1ರಿಂದ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 22ರ ನಡುವೆ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ಮಳೆಯಾದ 832.4 ಮಿ.ಮೀ.ಗೆ ಬದಲಾಗಿ 706.9 ಮಿ.ಮೀ. ಮಳೆಯಾಗಿದೆ. ಇದು ಶೇ.15ರಷ್ಟು ಕೊರತೆಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ಭಾರತೀಯ ಹವಾಮಾನ ಇಲಾಖೆ(ಐಎಂಡಿ) ತಿಳಿಸಿದೆ.
ಇದು ಇನ್ನೂ ಐಎಂಡಿಯ ‘ಸಾಮಾನ್ಯ’ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ಬರುತ್ತದೆಯಾದರೂ, ದೇಶದ ಶೇ. 41ರಷ್ಟು ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಕಾಲೋಚಿತ ಮಳೆಯ ಕೊರತೆಯಿದ್ದರೆ, ಶೇ. 42ರಷ್ಟು ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ಮಳೆಯಾಗಿದೆ.
ಪಶ್ಚಿಮ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಬರಗಾಲದ ಒತ್ತಡವು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿತ್ತು. ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾರತದ ಸುಮಾರು 79 ಪ್ರತಿಶತ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ 67 ಪ್ರತಿಶತವು ಬರಗಾಲದ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿತ್ತು. ಈಶಾನ್ಯದಲ್ಲಿ, ಈ ಪಾಲು ಶೇ.62ರಷ್ಟಿತ್ತು. ಬಳಿಕ ವಾಯುವ್ಯದಲ್ಲಿ 47 ಪ್ರತಿಶತ, ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ 42 ಪ್ರತಿಶತ, ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ 41 ಪ್ರತಿಶತ ಹಾಗೂ ಮಧ್ಯ ಭಾರತದಲ್ಲಿ 40 ಪ್ರತಿಶತದಷ್ಟಿತ್ತು.
ಈಗ ಬರಗಾಲ ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವ ಹಲವಾರು ಪ್ರದೇಶಗಳು ಗಣನೀಯ ಪ್ರಮಾಣದ ಮಳೆ ಕೊರತೆಯನ್ನು ಎದುರಿಸಿವೆ. ಜೂನ್ 1ರಿಂದ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 20ರವರೆಗೆ ಕರಾವಳಿ ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯಕ್ಕಿಂತ ಶೇ. 37ರಷ್ಟು, ರಾಯಲಸೀಮಾದಲ್ಲಿ ಶೇ.43ರಷ್ಟು, ಉತ್ತರ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಒಳನಾಡಿನಲ್ಲಿ ತಲಾ ಶೇ. 32ರಷ್ಟು, ಕೇರಳದಲ್ಲಿ ಶೇ. 28 ರಷ್ಟು ಮತ್ತು ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ಮರಾಠವಾಡದಲ್ಲಿ ಶೇ. 36 ರಷ್ಟು ಮಳೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದೆ.
ಮಳೆಯ ಕೊರತೆಯು ಈ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿನ ಹಲವಾರು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಮಣ್ಣಿನ ತೇವಾಂಶದ ಒತ್ತಡದಲ್ಲಿಯೂ ಪ್ರತಿಫಲಿಸುತ್ತಿದೆ. ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 7 ರಿಂದ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 4 ರವರೆಗಿನ ಕೃಷಿ ಬರಗಾಲದ ಮುನ್ಸೂಚನೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಐಐಟಿ ಬಾಂಬೆಯ ಸಂಶೋಧಕರು ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ, ತಮಿಳುನಾಡು, ಕರ್ನಾಟಕ, ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮ ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ನಿರಂತರ ಬರಗಾಲದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಇತ್ತೀಚಿನ ಮಳೆಯಿಂದಾಗಿ ಕೆಲವು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಮಣ್ಣಿನ ತೇವಾಂಶ ಮರುಪೂರಣಗೊಂಡಿದ್ದರೂ, ಪೂರ್ವ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಕೊರತೆಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳು ಮರಳುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ ಎಂದು ಮುನ್ಸೂಚನೆ ಸೂಚಿಸಿದೆ. ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ, ಕರ್ನಾಟಕ ಮತ್ತು ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಈ ನಿರಂತರತೆ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದ್ದು, ಇವು ಐಐಟಿ ಗಾಂಧಿನಗರದ ಬರ ಮಾನಿಟರ್ನ ಇತ್ತೀಚಿನ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕವಾದ ಶುಷ್ಕ ಅಥವಾ ಬರ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳನ್ನು ತೋರಿಸುವ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರಿವೆ.
ಮಾನ್ಸೂನ್ನಲ್ಲಿ ನಿರಂತರ ಮಳೆಯಾಗುವ ಬದಲು ಆರ್ದ್ರ ಮತ್ತು ಒಣ ಹವೆಗಳ ನಡುವೆ ಪದೇ ಪದೆ ಪರ್ಯಾಯವಾಗುತ್ತಿರುವುದು ಈ ವರ್ಷದ ಬರಗಾಲದ ವಿಶಿಷ್ಟ ಲಕ್ಷಣ ಎಂದು ಲಂಕಾ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
“ಮಾನ್ಸೂನ್ ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ ಸುರಿಯುತ್ತಿತ್ತೇ ಹೊರತು ನಿರಂತರ ಮಳೆಯಾಗುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಅದರಲ್ಲೂ ಸೋನೆ ಅಥವಾ ಬೇಸಿಗೆಯ ಅವಧಿಯಾಗಿತ್ತು” ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.
ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ, ಪಂಜಾಬ್, ಹರಿಯಾಣ, ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ, ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳ, ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕ ಮತ್ತು ಜಾರ್ಖಂಡ್ನ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ವಾರಗಳ ಕಾಲ ಬರಗಾಲ ಮುಂದುವರಿದಿದ್ದು, ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಶುಷ್ಕ ವಾತಾವರಣಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಆ ನಿರಂತರತೆಯು, ಹಿಂದಿನ ಬರಗಾಲ ವರ್ಷಗಳಿಗಿಂತ ಪ್ರಸ್ತುತ ಬರಗಾಲವನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸುತ್ತದೆಂದು ಲಂಕಾ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
“ಹಿಂದಿನ ಬಾರಿಯ ಮಳೆಗಾಲವು ಬರಗಾಲದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸುವ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು. ಆದರೆ ಈ ವರ್ಷ ಮಳೆಯ ನಂತರವೂ ಶುಷ್ಕ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳು ಪದೇ ಪದೆ ಮರುಕಳಿಸಿವೆ. 2015-16ರ ಬರಗಾಲವೂ ನಾವು ಈಗ ನೋಡುತ್ತಿರುವಷ್ಟು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ” ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.
“ಗಣನೀಯ ಮಳೆಯನ್ನು ಪಡೆದ ಪಶ್ಚಿಮ ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶವು ಬರಗಾಲದ ಒತ್ತಡವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತಲೇ ಇರುವುದರಿಂದ ಈ ನಿರಂತರತೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು, ಹಿಂದಿನ ಮಣ್ಣಿನ ತೇವಾಂಶ ಕೊರತೆಗಳು ಉಳಿದಿರುವಾಗ ಅಲ್ಪಾವಧಿಯ ಮಳೆಯು ತಕ್ಷಣದ ಬರ ಚೇತರಿಕೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗುವುದಿಲ್ಲ” ಎಂದು ಅವರು ಒತ್ತಿ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
ಮುಂಗಾರು ಒತ್ತಡ, ಹಿಂಗಾರು ಅಪಾಯ
ಜೂನ್ನಿಂದ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ವರೆಗೆ ನಡೆಯುವ ನೈಋತ್ಯ ಮಾನ್ಸೂನ್, ಭಾರತದ ಖಾರಿಫ್ ಬೆಳೆಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಜಲಾಶಯ ಮತ್ತು ಅಂತರ್ಜಲವನ್ನು ಮರುಪೂರಣಗೊಳಿಸಲು ಹಾಗೂ ಮುಂದಿನ ಬೆಳೆ ಋತುವಿಗೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ಮಣ್ಣಿನ ತೇವಾಂಶವನ್ನು ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸುವುದಕ್ಕೂ ನಿರ್ಣಾಯಕವಾಗಿದೆ.
ಭಾರತದ ನಿವ್ವಳ ಬಿತ್ತನೆ ಪ್ರದೇಶದ ಸುಮಾರು ಶೇ. 55-60ರಷ್ಟು ಮಳೆಯಾಶ್ರಿತವಾಗಿದ್ದು, ದೇಶದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಕೃಷಿಯು ಮಾನ್ಸೂನ್ ಮಳೆಯ ಸಮಯ ಮತ್ತು ವಿತರಣೆಯ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚು ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ ಒತ್ತಡದ ಮೊದಲ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಈಗಾಗಲೇ ಎಕರೆ ವಿಸ್ತೀರ್ಣದ ದತ್ತಾಂಶದಲ್ಲಿ ಗೋಚರಿಸುತ್ತಿದ್ದು, ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 11ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಮುಂಗಾರು ಬೆಳೆಗಳ ಒಟ್ಟು ಪ್ರದೇಶವು 1,096.49 ಲಕ್ಷ ಹೆಕ್ಟೇರ್ ಆಗಿದ್ದು, ಕಳೆದ ವರ್ಷದ ಇದೇ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ 1,112.54 ಲಕ್ಷ ಹೆಕ್ಟೇರ್ಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ, 16.05 ಲಕ್ಷ ಹೆಕ್ಟೇರ್ನಷ್ಟು ಕುಸಿತವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಕೇಂದ್ರ ಕೃಷಿ ಸಚಿವಾಲಯ ತಿಳಿಸಿದೆ.
ಈ ಕುಸಿತಕ್ಕೆ ಭತ್ತದ ಭಾಗವೇ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣ. ಸುಮಾರು 426.81 ಲಕ್ಷ ಹೆಕ್ಟೇರ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಭತ್ತದ ಬಿತ್ತನೆ ಮಾಡಲಾಗಿದ್ದು, ಕಳೆದ ವರ್ಷ ಇದೇ ಸಮಯಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಸುಮಾರು 17 ಲಕ್ಷ ಹೆಕ್ಟೇರ್ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದೆ. ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ 4.54 ಲಕ್ಷ ಹೆಕ್ಟೇರ್, ತೆಲಂಗಾಣದಲ್ಲಿ 4.46 ಲಕ್ಷ ಹೆಕ್ಟೇರ್, ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ 1.90 ಲಕ್ಷ ಹೆಕ್ಟೇರ್, ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ 1.75 ಲಕ್ಷ ಹೆಕ್ಟೇರ್, ತಮಿಳುನಾಡು 1.40 ಲಕ್ಷ ಹೆಕ್ಟೇರ್ ಹಾಗೂ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದಲ್ಲಿ 1.15 ಲಕ್ಷ ಹೆಕ್ಟೇರ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಬಿತ್ತನೆ ಕುಸಿತ ದಾಖಲಾಗಿದೆ. ಈ ರಾಜ್ಯಗಳ ಹಲವು ಪ್ರದೇಶಗಳು ನಿರಂತರ ಕೃಷಿ ಬರಗಾಲದ ಮುನ್ಸೂಚನೆಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿರುವುದಾಗಿ ಐಐಟಿ ಬಾಂಬೆ ತಿಳಿಸಿದೆ.
ರೈತರಿಗೆ, ಈ ಮುಂಗಾರು ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಕೃಷಿ ಬರಗಾಲವು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ. ಮುಂಗಾರು ಬೆಳೆಗಳು ಈಗ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಹಂತಗಳಲ್ಲಿವೆ ಮತ್ತು ಮಣ್ಣಿನ ತೇವಾಂಶ ಇಲ್ಲದಿರುವ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ, ತಡವಾಗಿ ಬಿದ್ದ ಮಳೆಯೂ ಕೂಡ ಋತುವಿನಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹವಾದ ತೇವಾಂಶದ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸರಿದೂಗಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಇದರ ಪರಿಣಾಮ ಬಿತ್ತನೆ ಮಾಡಿದ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಕೊಯ್ಲಿನ ಇಳುವರಿಯಲ್ಲೂ ಮಳೆ ಕೊರತೆ ಕಂಡುಬರುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಹೆಚ್ಚು.
ಮುಂಗಾರು ಹಿಂದೆ ಸರಿದ ಕೂಡಲೇ ಬರುವ ಹಿಂಗಾರು ಋತುವಿನವರೆಗೂ ಇಂಥದ್ದೇ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ವಿಸ್ತರಿಸಬಹುದು. ದೇಶದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿನ ರೈತರು ಬಿತ್ತನೆ ಮತ್ತು ಹಿಂಗಾರು ಬೆಳೆಗಳ ಬಿತ್ತನೆಗೆ ಮುಂಗಾರು ಹಾಗೂ ಜಲಾಶಯಗಳ ನೀರಿನಿಂದ ಮಣ್ಣಿನ ತೇವಾಂಶವನ್ನು ಕಾಪಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಲು ಮುಂದಾಗುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ, ಈ ಬಾರಿ ಮುಂಗಾರು ಆರಂಭದಲ್ಲೇ ಈ ದುರ್ಬಲತೆ ಕಂಡುಬಂದಿತ್ತು. ಕೇಂದ್ರ ಕೃಷಿ ಸಚಿವಾಲಯ ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ಕೃಷಿ ಸಂಶೋಧನಾ ಮಂಡಳಿ ಜೂನ್ನಲ್ಲಿ 315 ಜಿಲ್ಲೆಗಳು ಎಲ್ ನಿನೊ ಸಂಬಂಧಿತ ಕೃಷಿ ಸಂಕಷ್ಟಕ್ಕೆ ಗುರಿಯಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಿದ್ದವು, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ನೀರಾವರಿ ವ್ಯಾಪ್ತಿ ಶೇ.25ಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಇರುವ 111 ಜಿಲ್ಲೆಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿನ ಆದ್ಯತೆಯ ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ಇರಿಸಲಾಗಿತ್ತು.
ಇದನ್ನೂ ಓದಿದ್ದೀರಾ? ಹವಾಮಾನ ಇಲಾಖೆಯ ಉಪಗ್ರಹ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ದೇಶದ ಶೇ.90ರಷ್ಟು ಮಳೆಮೋಡ ಮಾಯ: ಮುಗಿಯಿತೇ ಮುಂಗಾರು?
ಪ್ರಸ್ತುತ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತಿರುವ ಬರಗಾಲದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯು ಕೇವಲ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಮಳೆ ಕೊರತೆಯಾಗುಳಿಯದೆ, ತೀವ್ರ ಹವಾಮಾನ ವೈಪರೀತ್ಯದ ದೊಡ್ಡ ಸವಾಲಾಗಿ ರೂಪಾಂತರಗೊಂಡಿದೆ. ಎಲ್ ನಿನೊ ಪ್ರಭಾವ, ನಿರಂತರತೆಯಿಲ್ಲದ ಮಳೆ ಹಾಗೂ ಸುದೀರ್ಘ ಶುಷ್ಕ ಅವಧಿಗಳು 2015-16ರ ಭೀಕರ ಅಭಾವವನ್ನೂ ಮೀರಿಸುವಂತಹ ಆತಂಕಕಾರಿ ಚಿತ್ರಣವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿವೆ. ದೇಶದ ಅರ್ಧಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಭಾಗ ಬರಕ್ಕೆ ತುತ್ತಾಗಿರುವುದು ಕೇವಲ ಮುಂಗಾರು ಬೆಳೆಗಳ ಇಳುವರಿಯ ಮೇಲಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ, ಮುಂಬರುವ ಹಿಂಗಾರು ಋತುವಿನ ಬಿತ್ತನೆ, ಜಲಾಶಯಗಳ ನೀರಿನ ಮಟ್ಟ ಹಾಗೂ ಗ್ರಾಮೀಣ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಮೇಲೆ ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ದುಷ್ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ಸ್ಪಷ್ಟ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಾಣಿಸುತ್ತಿವೆ.
ಈ ಹಂತದಲ್ಲಿ, ಪ್ರಕೃತಿಯ ಏರುಪೇರುಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಲು ಸರ್ಕಾರಗಳು ತಕ್ಷಣದ ಆಪತ್ಕಾಲೀನ ಪರಿಹಾರ ಕ್ರಮಗಳಿಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗದೆ, ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸುವುದು ಅತ್ಯಗತ್ಯ. ಮಣ್ಣಿನ ತೇವಾಂಶ ಸಂರಕ್ಷಣೆ, ನೀರಾವರಿ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ವಿಸ್ತರಣೆ, ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆಗೆ ಸ್ಥಿತಿಸ್ಥಾಪಕತ್ವ ಹೊಂದಿರುವ(Climate-resilient) ಪರ್ಯಾಯ ಬೆಳೆಗಳ ಉತ್ತೇಜನ ಹಾಗೂ ಜಲಮೂಲಗಳ ಪುನಶ್ಚೇತನಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಬೇಕಾಗಿದೆ. ಮುಂಬರುವ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ತೀವ್ರಗೊಳ್ಳಬಹುದಾದ ಕೃಷಿ ಹಾಗೂ ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟನ್ನು ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ಎದುರಿಸಲು ಯೋಜನಾಬದ್ಧ ಮತ್ತು ಸಂಘಟಿತ ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆ ಕ್ರಮಗಳೇ ಏಕೈಕ ದಾರಿಯಾಗಿದೆ.
credit : down to earth
