ಸರ್ಕಾರವು ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ ಸೈಬರ್ ಕಾನೂನುಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರುವ ಜೊತೆಗೆ, ಈ ಅಕ್ರಮ ಜೂಜಾಟದ ಭೀಕರತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಶಾಲಾ ಹಂತದಿಂದಲೇ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸುವುದು ಇಂದಿನ ತುರ್ತು ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲವಾದಲ್ಲಿ, ಮನರಂಜನೆ ನೀಡಬೇಕಾದ ಈ ‘ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಹಬ್ಬ’ ಸಮಾಜದ ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ನೈತಿಕ ಸ್ವಾಸ್ಥ್ಯವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹಾಳುಮಾಡುವ ಹೆಮ್ಮಾರಿಯಾಗಿ ಬೆಳೆಯುವುದರಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಸಂದೇಹವಿಲ್ಲ
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಕೇವಲ ಒಂದು ಆಟವಲ್ಲ, ಅದೊಂದು ಅಲಿಖಿತ ಧರ್ಮವಿದ್ದಂತೆ. ಅದರಲ್ಲೂ ‘ಇಂಡಿಯನ್ ಪ್ರೀಮಿಯರ್ ಲೀಗ್’ (ಐಪಿಎಲ್) ಬಂತೆಂದರೆ ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಅಕ್ಷರಶಃ ಹಬ್ಬದ ವಾತಾವರಣ ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗುತ್ತದೆ. ಬೇಸಿಗೆಯ ಸಂಜೆಗಳಲ್ಲಿ ಕುಟುಂಬ ಸಮೇತರಾಗಿ ಕುಳಿತು ಟಿವಿ ಪರದೆಯ ಮುಂದೆ ಪಂದ್ಯಗಳನ್ನು ವೀಕ್ಷಿಸುವುದು ಕೋಟ್ಯಂತರ ಭಾರತೀಯರ ನಿತ್ಯದ ಕಾಯಕವಾಗಿಬಿಡುತ್ತದೆ. ಆದರೆ, ಈ ವರ್ಣರಂಜಿತ ಹಾಗೂ ರೋಚಕ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಹಬ್ಬದ ಹಿಂದಿರುವ ಕರಾಳ ಸತ್ಯವೊಂದು ನಮ್ಮ ಸಮಾಜದ ಸ್ವಾಸ್ಥ್ಯವನ್ನು ಆಳವಾಗಿ ಕಾಡುತ್ತಿದೆ. ಒಂದು ಕಡೆ ಕ್ರೀಡಾಭಿಮಾನಿಗಳಿಗೆ ಅಪ್ಪಟ ಮನರಂಜನೆ ನೀಡುವ ಈ ಟೂರ್ನಿಯು, ಮತ್ತೊಂದು ಕಡೆ ಭೀಕರ ಜೂಜಾಟದ (ಬೆಟ್ಟಿಂಗ್) ಅಡ್ಡೆಯಾಗಿ, ಯುವಜನತೆಯ ಪಾಲಿಗೆ ಮರಣಶಾಸನವಾಗಿ ಮಾರ್ಪಟ್ಟಿದೆ.
2008ರಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾದ ಐಪಿಎಲ್ ಇಂದು ಜಗತ್ತಿನ ಅತಿ ಶ್ರೀಮಂತ ಹಾಗೂ ಅತ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಲೀಗ್ ಆಗಿ ಬೆಳೆದು ನಿಂತಿದೆ. ಬಿಸಿಸಿಐಗೆ ಸಾವಿರಾರು ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿಗಳ ಆದಾಯ ತಂದುಕೊಡುವ ಈ ಟೂರ್ನಿಯ ಬ್ರಾಂಡ್ ಮೌಲ್ಯ 2025ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಸುಮಾರು 1,56,568 ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿ (18.5 ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್) ದಾಟಿದೆ ಎಂದು ಹಣಕಾಸು ವರದಿಗಳು ದೃಢಪಡಿಸಿವೆ. ಹೊಸ ಪ್ರತಿಭೆಗಳಿಗೆ ವೇದಿಕೆಯೊದಗಿಸುವ, ಗ್ರಾಮೀಣ ಭಾಗದ ಯುವ ಆಟಗಾರರನ್ನು ರಾತ್ರೋರಾತ್ರಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಗಳನ್ನಾಗಿ ಮಾಡುವ ಹಾಗೂ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ ಮತ್ತು ಜಾಹೀರಾತು ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಿಗೆ ಆರ್ಥಿಕ ಚೈತನ್ಯ ತುಂಬುವ ಈ ಟೂರ್ನಿಯ ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಹಾಗೂ ಮನರಂಜನಾ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ಯಾರೂ ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವಂತಿಲ್ಲ.
ಆದರೆ, ಕ್ರೀಡಾಂಗಣದ ಹೊಳೆಯುವ ಫ್ಲಡ್ ಲೈಟ್ ಬೆಳಕಿನ ಆಚೆಗೆ, ಕತ್ತಲ ಜಗತ್ತೊಂದು ಅತ್ಯಂತ ವ್ಯವಸ್ಥಿತವಾಗಿ ಹಾಗೂ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ನಡೆಸುತ್ತಿದೆ. ಪಂದ್ಯದ ಪ್ರತಿ ಎಸೆತ, ಪ್ರತಿ ಓವರ್, ಫೋರ್, ಸಿಕ್ಸರ್, ನೋಬಾಲ್ ಮತ್ತು ಅಂತಿಮ ಗೆಲುವಿನ ಮೇಲೆ ಇಲ್ಲಿ ನಿತ್ಯ ಕೋಟ್ಯಂತರ ರೂಪಾಯಿಗಳ ಅಕ್ರಮ ಬೆಟ್ಟಿಂಗ್ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಹಿಂದೊಮ್ಮೆ ಕೇವಲ ಮುಂಬೈ, ದೆಹಲಿಯಂತಹ ಮಹಾನಗರಗಳ ಭೂಗತ ಪಾತಕಿಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಭಾವಿ ಬುಕ್ಕಿಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗಿದ್ದ ಈ ದಂಧೆ, ಇಂದು ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ಫೋನ್ ಮತ್ತು ಇಂಟರ್‌ನೆಟ್ ಕ್ರಾಂತಿಯ ಮೂಲಕ ಹಳ್ಳಿ-ಹಳ್ಳಿಗಳಿಗೂ, ಶಾಲಾ-ಕಾಲೇಜು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಜೇಬಿಗೂ ತಲುಪಿರುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಆತಂಕಕಾರಿ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಾಗಿದೆ.
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಅಕ್ರಮ ಬೆಟ್ಟಿಂಗ್ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ನಿಖರವಾದ ಗಾತ್ರವನ್ನು ಅಳೆಯುವುದು ಅಸಾಧ್ಯವಾದರೂ, ಜಾಗತಿಕ ವರದಿಗಳು ಬೆಚ್ಚಿಬೀಳಿಸುವ ಅಂಕಿ-ಅಂಶಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ. ದೋಹಾ ಮೂಲದ ‘ಇಂಟರ್‌ನ್ಯಾಷನಲ್ ಸೆಂಟರ್ ಫಾರ್ ಸ್ಪೋರ್ಟ್ಸ್ ಸೆಕ್ಯುರಿಟಿ’ (ICSS) ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಭಾರತದ ಅಕ್ರಮ ಬೆಟ್ಟಿಂಗ್ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ವಾರ್ಷಿಕ ಸುಮಾರು 8.3 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿಗಳಷ್ಟಿದೆ.(ಎರಡು ವರ್ಷ ಕರ್ನಾಟಕ ಬಜೆಟ್ ಮಂಡಿಸಬಹುದು) ಇದರಲ್ಲಿ ಶೇಕಡಾ 80ರಷ್ಟು ಬಹುಪಾಲು ವಹಿವಾಟು ನಡೆಯುವುದು ಕೇವಲ ಎರಡು ತಿಂಗಳ ಐಪಿಎಲ್ ಋತುವಿನಲ್ಲೇ ಎಂಬುದು ಆಘಾತಕಾರಿ ಸಂಗತಿ. ಹವಾಲಾ ಜಾಲದ ಮೂಲಕ ಈ ಹಣವು ದೇಶದ ಗಡಿ ದಾಟಿ ದುಬೈ ಹಾಗೂ ಯುರೋಪಿಯನ್ ದೇಶಗಳನ್ನು ತಲುಪುತ್ತಿದೆ.
ಐಪಿಎಲ್ ಜೂಜಾಟದ ಕರಾಳ ಮುಖ ಮತ್ತು ಮ್ಯಾಚ್ ಫಿಕ್ಸಿಂಗ್‌ನ ಕರಾಳ ಹಸ್ತ ಜಗಜ್ಜಾಹೀರಾಗಿದ್ದು 2013ರ ಸ್ಪಾಟ್ ಫಿಕ್ಸಿಂಗ್ ಹಗರಣದಲ್ಲಿ. ರಾಜಸ್ಥಾನ್ ರಾಯಲ್ಸ್ ತಂಡದ ಪ್ರಮುಖ ಆಟಗಾರರಾದ ಎಸ್. ಶ್ರೀಶಾಂತ್, ಅಜಿತ್ ಚಾಂಡಿಲ ಮತ್ತು ಅಂಕಿತ್ ಚವಾಣ್ ಅವರ ಬಂಧನ ಕ್ರೀಡಾ ಜಗತ್ತನ್ನು ಬೆಚ್ಚಿಬೀಳಿಸಿತ್ತು. ತದನಂತರ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ನೇಮಿಸಿದ್ದ ಮುದ್ಗಲ್ ಮತ್ತು ಲೋಧಾ ಸಮಿತಿಗಳ ತನಿಖೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ, ಚೆನ್ನೈ ಸೂಪರ್ ಕಿಂಗ್ಸ್ ಹಾಗೂ ರಾಜಸ್ಥಾನ್ ರಾಯಲ್ಸ್ ತಂಡಗಳ ಮೇಲೆ ವಿಧಿಸಲಾದ ಎರಡು ವರ್ಷಗಳ ನಿಷೇಧ ಈ ಟೂರ್ನಿಯ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹತೆಗೇ ದೊಡ್ಡ ಪೆಟ್ಟು ನೀಡಿತ್ತು. ಇದು ಆಟಗಾರರು, ತಂಡದ ಮಾಲೀಕರು ಹಾಗೂ ಬೆಟ್ಟಿಂಗ್ ದಂಧೆಕೋರರ ನಡುವಿನ ಅಪವಿತ್ರ ಮೈತ್ರಿಯನ್ನು ದೇಶಕ್ಕೆ ತೆರೆದಿಟ್ಟಿತ್ತು.
ಇದನ್ನು ಓದಿದ್ದೀರಾ? ‘ಮೈಬಣ್ಣದ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ನನ್ನನ್ನು ಕಡೆಗಣಿಸಿದರು’- ಕಹಿ ನೆನಪುಗಳನ್ನು ಬಿಚ್ಚಿಟ್ಟ ಮಾಜಿ ಲೆಗ್ ಸ್ಪಿನ್ನರ್ ಶಿವರಾಮಕೃಷ್ಣನ್
ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಬೆಳೆದಂತೆ, ಭದ್ರತಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಕಣ್ತಪ್ಪಿಸಲು ಬುಕ್ಕಿಗಳ ಕಾರ್ಯವೈಖರಿಯೂ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಡಿಜಿಟಲೀಕರಣಗೊಂಡಿದೆ. ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಜಾರಿ ನಿರ್ದೇಶನಾಲಯ (ED) ಭೇದಿಸಿದ ಹಾಗೂ ರಾಷ್ಟ್ರಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಭಾರಿ ಸದ್ದು ಮಾಡಿದ ‘ಮಹದೇವ್ ಬೆಟ್ಟಿಂಗ್ ಆ್ಯಪ್’ ಹಗರಣವೊಂದೇ ಸುಮಾರು 6,000 ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿಗಳಿಗೂ ಅಧಿಕ ಅಕ್ರಮ ವಹಿವಾಟು ನಡೆಸಿದ್ದನ್ನು ತನಿಖಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಿವೆ. ಟೆಲಿಗ್ರಾಮ್ ಚಾನೆಲ್‌ಗಳು, ರಹಸ್ಯ ವಾಟ್ಸಾಪ್ ಗ್ರೂಪ್‌ಗಳು, ನಕಲಿ ಸಿಮ್ ಕಾರ್ಡ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಬಾಡಿಗೆಗೆ ಪಡೆಯಲಾದ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಗಳನ್ನು (Mule accounts) ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಈ ಜಾಲವು ಅತ್ಯಂತ ಸುಲಲಿತವಾಗಿ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ. ಆನ್‌ಲೈನ್ ಪೇಮೆಂಟ್ ಆ್ಯಪ್‌ಗಳ ಮೂಲಕ ಹಣ ಪಾವತಿಸುವುದು ಸುಲಭವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಯುವಕರು ಬೇಗನೆ ಈ ಬಲೆಗೆ ಬೀಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಈ ಜೂಜಾಟದ ದುರಂತಮಯ ಪರಿಣಾಮವು ಕೇವಲ ಹಣಕಾಸಿನ ನಷ್ಟಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗಿಲ್ಲ; ಇದು ಅನೇಕ ಅಮಾಯಕರ ಪ್ರಾಣವನ್ನೇ ಬಲಿಪಡೆಯುತ್ತಿದೆ. ಕರ್ನಾಟಕ ಸೇರಿದಂತೆ ದೇಶದ ಬಹುತೇಕ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಐಪಿಎಲ್ ಬೆಟ್ಟಿಂಗ್‌ನಲ್ಲಿ ಲಕ್ಷಾಂತರ ರೂಪಾಯಿ ಕಳೆದುಕೊಂಡು, ಮೀಟರ್ ಬಡ್ಡಿ ದಂಧೆಕೋರರ ಕಾಟ ತಾಳಲಾರದೆ ಯುವಕರು, ರೈತರು, ಸಣ್ಣ ಉದ್ಯಮಿಗಳು ಆತ್ಮಹತ್ಯೆಗೆ ಶರಣಾಗಿರುವ ನೂರಾರು ನೈಜ ಘಟನೆಗಳು ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಮಾಧ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ವರದಿಯಾಗುತ್ತಲೇ ಇವೆ. ಸುಲಭವಾಗಿ ರಾತ್ರೋರಾತ್ರಿ ಶ್ರೀಮಂತರಾಗುವ ಆಸೆಗೆ ಬಿದ್ದು, ಮನೆಯ ಒಡವೆ ಅಡವಿಟ್ಟು, ಸಾಲ ಮಾಡಿ ಜೂಜಾಡುವ ಅನೇಕ ಮಧ್ಯಮ ವರ್ಗದ ಕುಟುಂಬಗಳು ಬೀದಿಪಾಲಾಗಿವೆ.
ಪೊಲೀಸ್ ಇಲಾಖೆ, ಸಿಸಿಬಿ ಮತ್ತು ಸೈಬರ್ ಕ್ರೈಂ ವಿಭಾಗಗಳು ಈ ದಂಧೆಯನ್ನು ಮಟ್ಟಹಾಕಲು ನಿರಂತರ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ನಡೆಸುತ್ತಿವೆ. ಪ್ರತಿ ಐಪಿಎಲ್ ಆವೃತ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಬೆಂಗಳೂರು, ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ, ಮುಂಬೈ, ದೆಹಲಿಯಂತಹ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಪೊಲೀಸರು ನೂರಾರು ದಾಳಿಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿ ಕೋಟ್ಯಂತರ ರೂಪಾಯಿ ನಗದು, ಲ್ಯಾಪ್‌ಟಾಪ್, ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್‌ಗಳನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ, ಮುಖ್ಯ ಸೂತ್ರಧಾರಿಗಳು ವಿದೇಶದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತು, ಕ್ರಿಪ್ಟೋಕರೆನ್ಸಿ ಮೂಲಕ ವಹಿವಾಟು ನಡೆಸುವುದರಿಂದ ಈ ದಂಧೆಯನ್ನು ಬುಡಸಮೇತ ಕಿತ್ತುಹಾಕುವುದು ಪೊಲೀಸರಿಗೂ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಸವಾಲಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿದೆ. ಸಣ್ಣಪುಟ್ಟ ಬುಕ್ಕಿಗಳು ಸಿಕ್ಕಿಬೀಳುತ್ತಾರೆಯೇ ಹೊರತು, ಕಿಂಗ್‌ಪಿನ್‌ಗಳು ಕಾನೂನಿನ ಕುಣಿಕೆಯಿಂದ ಪಾರಾಗುತ್ತಲೇ ಇದ್ದಾರೆ.
ಐಪಿಎಲ್ ಎಂಬುದು ಕೇವಲ ಬಂಡವಾಳಶಾಹಿಗಳ ಲಾಭದ ಯಂತ್ರವಾಗದೆ, ನಿಜವಾದ ಕ್ರೀಡಾಸ್ಫೂರ್ತಿಯ ಸಂಕೇತವಾಗಿ ಉಳಿಯಬೇಕಿದೆ. ಕ್ರೀಡೆಯಲ್ಲಿನ ಬೆಟ್ಟಿಂಗ್ ಅನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿಯಂತ್ರಿಸುವುದು ಅಸಾಧ್ಯವಾದ್ದರಿಂದ, ಅದನ್ನು ಯುರೋಪಿಯನ್ ದೇಶಗಳ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ಕಾನೂನುಬದ್ಧಗೊಳಿಸಿ ತೆರಿಗೆ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ತರಬೇಕು ಎಂದು ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಲೋಧಾ ಸಮಿತಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ತಜ್ಞರು ಹಿಂದೆ ಸಲಹೆ ನೀಡಿದ್ದರು. ಸರ್ಕಾರವು ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ ಸೈಬರ್ ಕಾನೂನುಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರುವ ಜೊತೆಗೆ, ಈ ಅಕ್ರಮ ಜೂಜಾಟದ ಭೀಕರತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಶಾಲಾ ಹಂತದಿಂದಲೇ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸುವುದು ಇಂದಿನ ತುರ್ತು ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲವಾದಲ್ಲಿ, ಮನರಂಜನೆ ನೀಡಬೇಕಾದ ಈ ‘ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಹಬ್ಬ’ ಸಮಾಜದ ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ನೈತಿಕ ಸ್ವಾಸ್ಥ್ಯವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹಾಳುಮಾಡುವ ಹೆಮ್ಮಾರಿಯಾಗಿ ಬೆಳೆಯುವುದರಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಸಂದೇಹವಿಲ್ಲ.
