ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಪ್ರಶ್ನೆ, ಪ್ರಿಯ ಓದುಗರೇ!
ಬೆಡ್‌ರೂಮಿನ ಹೊಗೆಯ ಹಿಂದೆ ಓಡುವ ಮಾಧ್ಯಮಗಳಿಗೆ, ಜನರ ಬದುಕನ್ನು ಸುಡುತ್ತಿರುವ ಬೆಂಕಿ ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲವೇ?
ರಾಜಕಾರಣಿಯೊಬ್ಬರ ಖಾಸಗಿ ಬದುಕಿನ ಬಗ್ಗೆ ಸುದ್ದಿ ಹೊರಬಿದ್ದರೆ ಸಾಕು; ಮಾಧ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ಚರ್ಚೆಗಳ ಮಹಾಪೂರ. ಯಾರು ಯಾರೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದರು, ಎಲ್ಲಿ ಇದ್ದರು, ಏನು ಮಾಡಿದರು ಎಂಬುದೇ ದಿನವಿಡೀ ಚರ್ಚೆಯ ವಿಷಯ. ಸುದ್ದಿ ವಾಹಿನಿಗಳಲ್ಲಿ ತಜ್ಞರ ಸಾಲು, ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ತೀರ್ಪುಗಳ ಮಳೆ!
ಆದರೆ ಇದೇ ಉತ್ಸಾಹವನ್ನು ನಿರುದ್ಯೋಗ, ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆ, ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರ, ಸರ್ಕಾರಿ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳ ದುಸ್ಥಿತಿ, ಶಿಕ್ಷಣದ ವ್ಯಾಪಾರೀಕರಣ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹಣದ ದುರುಪಯೋಗದ ಬಗ್ಗೆ ಏಕೆ ತೋರಿಸುವುದಿಲ್ಲ?
ರಾಜಕಾರಣಿಯ ಖಾಸಗಿ ಬದುಕಿನ ಬಾಗಿಲು ತೆರೆಯಲು ತೋರಿಸುವ ಆತುರ, ಜನರ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಬಾಗಿಲು ತೆರೆಯಲು ಏಕಿಲ್ಲ?
ಇದು ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮದ ಆದ್ಯತೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ನಾವು ಕೇಳಬೇಕಾದ ಪ್ರಶ್ನೆ.
ಚುನಾವಣೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ನಾವು ರಾಜಕಾರಣಿಯನ್ನು ಯಾವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಂದ ಅಳೆಯುತ್ತೇವೆ? ಅವನು ಎಷ್ಟು ಉದ್ಯೋಗ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ? ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಎಷ್ಟು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ತಂದ? ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹಣವನ್ನು ಪ್ರಾಮಾಣಿಕವಾಗಿ ಬಳಸಿದನೇ? ಜನರ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಗೆ ಸ್ಪಂದಿಸಿದನೇ?
ಅಥವಾ ಅವನ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಬದುಕಿನ ಬಗ್ಗೆ ಹರಿದಾಡುವ ಕಥೆಗಳನ್ನೇ ಅವನ ಯೋಗ್ಯತೆಯ ಮಾನದಂಡವಾಗಿಸುತ್ತೇವೆಯೇ?
ಮತ ಕೇಳುವಾಗ ನಾಯಕನ ಕೆಲಸದ ಲೆಕ್ಕ ಕೇಳದ ನಾವು, ಬೆಡ್‌ರೂಮಿನ ಸುದ್ದಿ ಬಂದಾಗ ಮಾತ್ರ ನೈತಿಕತೆಯ ಲೆಕ್ಕ ಕೇಳುವುದೇಕೆ?
ರಾಜಕಾರಣಿಯ ಖಾಸಗಿ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿ ಇರಬಹುದು. ಆದರೆ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಮುಖ್ಯವಾದದ್ದು, ಆತ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಹೇಗೆ ಬಳಸುತ್ತಾನೆ ಎಂಬುದು. ಜನರ ತೆರಿಗೆಯ ಹಣದಲ್ಲಿ ಬದುಕುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ನಡೆಗೆ ಜನರು ಲೆಕ್ಕ ಕೇಳಲೇಬೇಕು. ಆದರೆ ಆತನ ಖಾಸಗಿ ಬದುಕಿನ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಸಂಗತಿಯೂ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವಿಚಾರಣೆಗೆ ಒಳಪಡಬೇಕು ಎನ್ನುವುದು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವವಲ್ಲ.
ಲೈಂಗಿಕತೆ: ಪಾಪವೇ, ಖಾಸಗಿ ಬದುಕಿನ ಭಾಗವೇ?
ವಯಸ್ಕರು ಪರಸ್ಪರ ಒಪ್ಪಿಗೆಯಿಂದ ನಡೆಸುವ ಸಂಬಂಧಗಳು ಅವರ ಖಾಸಗಿ ಬದುಕಿನ ಭಾಗ. ಅದನ್ನು ಸಮಾಜದ ನೈತಿಕ ಪೊಲೀಸ್‌ಗಿರಿ ನಿರ್ಧರಿಸಬೇಕೇ? ಮಹಿಳೆಯರ ಆಯ್ಕೆ, ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಮತ್ತು ಘನತೆಯನ್ನು ಗೌರವಿಸಬೇಕಾದ ಸಮಾಜ, ಅವರ ಖಾಸಗಿ ಬದುಕಿನ ಬಗ್ಗೆ ತೀರ್ಪು ನೀಡಲು ಸದಾ ಸಿದ್ಧವಾಗಿರುವುದು ವಿಚಿತ್ರವಲ್ಲವೇ?
ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸ್ಪಷ್ಟ ಗೆರೆಯಿದೆ. ಪರಸ್ಪರ ಒಪ್ಪಿಗೆಯ ಸಂಬಂಧ ಒಂದು ವಿಚಾರ; ಅಧಿಕಾರದ ದುರುಪಯೋಗ, ಲೈಂಗಿಕ ಶೋಷಣೆ, ಬಲವಂತ, ಅಪ್ರಾಪ್ತರ ಮೇಲಿನ ದೌರ್ಜನ್ಯ ಅಥವಾ ಒಪ್ಪಿಗೆಯಿಲ್ಲದೆ ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಿ ಹರಡುವುದು ಸಂಪೂರ್ಣ ಬೇರೆ ವಿಚಾರ. ಇಂತಹ ಪ್ರಕರಣಗಳನ್ನು ಖಾಸಗಿ ಬದುಕಿನ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಮುಚ್ಚಿಹಾಕಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಅವುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ತನಿಖೆ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಯುತ ಕ್ರಮ ಅಗತ್ಯ.
ಹೀಗಾಗಿ ಪ್ರಶ್ನೆ ಲೈಂಗಿಕತೆಯಲ್ಲ. ಒಪ್ಪಿಗೆ, ಅಧಿಕಾರ, ಶೋಷಣೆ ಮತ್ತು ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿದೆ.
ಸ್ಟಿಂಗ್ ಆಪರೇಷನ್: ಕ್ಯಾಮೆರಾ ತೋರಿಸಿದ್ದೇ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸತ್ಯವೇ?
ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ರಾಜಕಾರಣಿಗಳ ಖಾಸಗಿ ಬದುಕಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ದೃಶ್ಯಗಳು ಅಥವಾ ಸ್ಟಿಂಗ್ ಆಪರೇಷನ್‌ಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಚರ್ಚೆ ನಡೆದಾಗ, ನಾವು ಕೆಲವು ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಕೇಳಬೇಕು. ದೃಶ್ಯವನ್ನು ಯಾರು ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಿದರು? ಯಾವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ? ಅದು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿದೆಯೇ? ಅದರ ಸಂದರ್ಭವೇನು? ಮೂಲ ದೃಶ್ಯಗಳ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹತೆ ಪರಿಶೀಲಿಸಲಾಗಿದೆಯೇ?
ಕ್ಯಾಮೆರಾ ದೃಶ್ಯವನ್ನು ಸೆರೆಹಿಡಿಯಬಹುದು; ಆದರೆ ಆ ದೃಶ್ಯದ ಹಿಂದಿನ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸತ್ಯವನ್ನು ಅದು ತಾನಾಗಿಯೇ ನಿರ್ಧರಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ದೃಶ್ಯವೊಂದನ್ನು ನೋಡಿ ಯಾರನ್ನಾದರೂ ಅಪರಾಧಿ ಎಂದು ಘೋಷಿಸುವುದು ಸರಿಯಲ್ಲ. ಅದೇ ರೀತಿ, ದೃಶ್ಯ ವಿವಾದಾತ್ಮಕವಾಗಿದೆ ಎಂಬ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಅದರಲ್ಲಿರುವ ಗಂಭೀರ ಆರೋಪಗಳನ್ನು ತಳ್ಳಿಹಾಕುವುದೂ ಸರಿಯಲ್ಲ.
ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ ಸೇರಿದಂತೆ ಯಾವುದೇ ರಾಜಕೀಯ ನಾಯಕನಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ದೃಶ್ಯ ಅಥವಾ ಆರೋಪಗಳಿರಲಿ, ಸಾಕ್ಷ್ಯ ಮತ್ತು ಸಂದರ್ಭಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸದೆ ತೀರ್ಮಾನಕ್ಕೆ ಬರುವುದು ಬೇಡ. ಆರೋಪವೆಂದರೆ ಸಾಬೀತಾದ ಅಪರಾಧವಲ್ಲ; ದೃಶ್ಯವೆಂದರೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸತ್ಯವೂ ಅಲ್ಲ.
ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮದ ಕೆಲಸ ಜನರಿಗೆ ಮಾಹಿತಿ ನೀಡುವುದು; ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತು ತೀರ್ಪು ನೀಡುವುದಲ್ಲ.
Gen Z ಹೋರಾಟದ ನಡುವೆ ಈ ಗದ್ದಲ ಯಾರಿಗೆ ಅನುಕೂಲ?
ಇಂದು ಯುವಜನರು ಉದ್ಯೋಗ, ಸಮಾನತೆ, ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ, ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಹಕ್ಕುಗಳು ಮತ್ತು ಅಧಿಕಾರದ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಶ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸುವ ಈ ಧ್ವನಿಗಳು ಆರೋಗ್ಯಕರ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವಕ್ಕೆ ಅಗತ್ಯ.
ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಚರ್ಚೆಯ ಬಹುಪಾಲು ರಾಜಕಾರಣಿಗಳ ಖಾಸಗಿ ಸಂಬಂಧಗಳ ಸುತ್ತಲೇ ಸುತ್ತುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಯುವಜನರ ನಿಜವಾದ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಹಿನ್ನೆಲೆಗೆ ಸರಿಯುವ ಅಪಾಯವಿದೆ.
ಈ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವಿವಾದದ ಹಿಂದೆ ಸಂಘಟಿತ ಸಂಚಿದೆ ಎಂದು ಸಾಕ್ಷ್ಯವಿಲ್ಲದೆ ಹೇಳಲಾಗದು. ಆದರೆ ಅದರ ರಾಜಕೀಯ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸುವ ಹಕ್ಕು ನಮಗಿದೆ. ಸಂಚು ಸಾಬೀತಾಗದಿರಬಹುದು; ಆದರೆ ಜನರ ಗಮನವನ್ನು ಯಾವ ವಿಷಯಗಳು ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವುದು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಕರ್ತವ್ಯ.
ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳನ್ನು ಸೈದ್ಧಾಂತಿಕವಾಗಿ ಎದುರಿಸುವ ಬದಲು, ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಖಾಸಗಿ ಬದುಕಿನ ವಿವಾದಗಳನ್ನೇ ರಾಜಕೀಯ ಅಸ್ತ್ರವನ್ನಾಗಿಸಿದರೆ, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ನೀತಿ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತದ ಚರ್ಚೆ ದುರ್ಬಲವಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಲಾಭ ಯಾರಿಗೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಜನರು ವಿವೇಚನೆಯಿಂದ ಪರಿಶೀಲಿಸಬೇಕು.
Me Too: ಮೌನ ಮುರಿಯುವುದೋ, ತೀರ್ಪು ನೀಡುವುದೋ?
ಲೈಂಗಿಕ ಕಿರುಕುಳದ ವಿರುದ್ಧ ಮಹಿಳೆಯರು ಧ್ವನಿ ಎತ್ತಿದಾಗ, ಅವರ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಆಲಿಸಬೇಕು. ಅಧಿಕಾರ ಮತ್ತು ಪ್ರಭಾವದ ಕಾರಣದಿಂದ ಅನೇಕರು ಅನುಭವಿಸಿದ ಅನ್ಯಾಯವನ್ನು ಹೊರಗೆ ಹೇಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಆ ಮೌನ ಮುರಿಯಲು Me Too ಚಳವಳಿ ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದೆ.
ಆದರೆ ಆರೋಪ ಕೇಳಿಬಂದ ತಕ್ಷಣವೇ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಅಂತಿಮ ತೀರ್ಪು ನೀಡುವುದೂ ನ್ಯಾಯವಲ್ಲ. ದೂರುದಾರರ ಮಾತನ್ನು ಗೌರವದಿಂದ ಆಲಿಸುವುದು, ಆರೋಪಗಳನ್ನು ನಿಷ್ಪಕ್ಷಪಾತವಾಗಿ ತನಿಖೆ ಮಾಡುವುದು ಮತ್ತು ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ನ್ಯಾಯಯುತ ಅವಕಾಶ ನೀಡುವುದು ಅಗತ್ಯ.
ನಿಜವಾದ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮವು ಶೋಷಣೆಯನ್ನು ಬಯಲಿಗೆಳೆಯಬೇಕು; ಅದೇ ವೇಳೆ ಸಾಕ್ಷ್ಯವಿಲ್ಲದ ತೀರ್ಪುಗಳಿಂದ ದೂರವಿರಬೇಕು.
ಕೊನೆಯದಾಗಿ, ಓದುಗರೇ…
ನಮ್ಮ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಲೈಂಗಿಕ ಹಗರಣಗಳ ಸುದ್ದಿ ಬಂದಾಗ ಮಧ್ಯವಯಸ್ಕರು, ನಿವೃತ್ತರು ಮತ್ತು ಹಿರಿಯರು ಹೆಚ್ಚು ಕುತೂಹಲ ತೋರಿಸುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುದು ನನ್ನ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಗಮನಿಕೆ. ಇದು ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಸಮೀಕ್ಷೆಯ ತೀರ್ಮಾನವಲ್ಲ. ಆದರೂ ನಮ್ಮ ಕುತೂಹಲದ ಆದ್ಯತೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಯೋಚಿಸಲು ಇದು ಒಂದು ನೆಪವಾಗಬಹುದು.
ಒಬ್ಬ ರಾಜಕಾರಣಿಯ ಖಾಸಗಿ ಬದುಕಿನ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುವುದರಿಂದ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಏನು ಪ್ರಯೋಜನ? ಆ ಮಾಹಿತಿ ಅಧಿಕಾರದ ದುರುಪಯೋಗ ಅಥವಾ ಶೋಷಣೆಯನ್ನು ಬಯಲಿಗೆಳೆಯುತ್ತದೆಯೇ? ಅಥವಾ ಕೆಲಕಾಲದ ರೋಚಕ ಚರ್ಚೆಗೆ ಆಹಾರವಾಗುತ್ತದೆಯೇ?
ಮಾಧ್ಯಮಗಳಿಗೆ ಜನರ ಗಮನ ಸೆಳೆಯುವ ಹಕ್ಕಿದೆ. ಆದರೆ ಆ ಗಮನವನ್ನು ಯಾವ ವಿಷಯದ ಕಡೆಗೆ ಕರೆದೊಯ್ಯಬೇಕು ಎಂಬ ಸಾಮಾಜಿಕ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯೂ ಇದೆ. ಜನರ ಬದುಕನ್ನು ಸುಡುತ್ತಿರುವ ನಿರುದ್ಯೋಗ, ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆ, ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರ ಮತ್ತು ಅಸಮಾನತೆಯ ಬೆಂಕಿಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ಬೆಡ್‌ರೂಮಿನ ಹೊಗೆಯ ಹಿಂದೆ ಮಾತ್ರ ಓಡುವುದು ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮದ ಆದ್ಯತೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಗಂಭೀರ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸುತ್ತದೆ.
ರಾಜಕಾರಣಿಯ ಖಾಸಗಿ ಬದುಕನ್ನು ಅನಗತ್ಯವಾಗಿ ಕೆದಕುವುದು ಬೇಡ; ಆದರೆ ಖಾಸಗಿ ಬದುಕಿನ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಶೋಷಣೆಯನ್ನು ಮುಚ್ಚಿಹಾಕುವುದೂ ಬೇಡ. ಆರೋಪಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸೋಣ, ಸಾಕ್ಷ್ಯಗಳಿಗೆ ಬೆಲೆ ಕೊಡೋಣ, ಸಂತ್ರಸ್ತರ ಧ್ವನಿಯನ್ನು ಆಲಿಸೋಣ. ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಅಧಿಕಾರದ ಲೆಕ್ಕವನ್ನೂ ಕೇಳೋಣ.
ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವಕ್ಕೆ ಬೇಕಿರುವುದು ಜನರ ಬೆಡ್‌ರೂಮಿನ ಕಾವಲುಗಾರರಲ್ಲ; ಜನರ ಬದುಕಿನ ಲೆಕ್ಕ ಕೇಳುವ ಜಾಗೃತ ನಾಗರಿಕರು.
ಆರ್. ಮುರಳೀಧರ ನಾಯಕ್
ಮಾಜಿ ನಗರ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮ ಯೋಜನಾಧಿಕಾರಿ
ನಗರ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮ ಯೋಜನಾ ಸಂಸ್ಥೆ (TCPO), ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರ, ನವದೆಹಲಿ
