ದೇಶದ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಅಣಕಿಸುವಂತೆ ಬೆಳೆದು ನಿಂತಿರುವ ‘ಪಕ್ಷಾಂತರ’ ಎಂಬ ಪಿಡುಗನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ಹಾಲಿ ಇರುವ ಕಾನೂನು ಸಂಪೂರ್ಣ ವಿಫಲವಾಗಿದೆ ಎಂಬ ಕಟು ಸತ್ಯ ಸೋಮವಾರ(ಡಿ.16) ರಾಜ್ಯಸಭೆಯ ಕಲಾಪದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಧ್ವನಿಸಿತು. ಚುನಾಯಿತ ಸರ್ಕಾರಗಳನ್ನು ಅಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸುವ ಮತ್ತು ಜನಾದೇಶವನ್ನು ಹೈಜಾಕ್ ಮಾಡುವ ಅಸ್ತ್ರವಾಗಿ ಪಕ್ಷಾಂತರ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ಸಂವಿಧಾನದ 10ನೇ ಅನುಸೂಚಿಗೆ (ಪಕ್ಷಾಂತರ ವಿರೋಧಿ ಕಾಯಿದೆ) ತುರ್ತಾಗಿ ತಿದ್ದುಪಡಿ ತರಬೇಕೆಂಬ ಆಗ್ರಹ ಸಂಸತ್ತಿನ ಉಭಯ ಸದನಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಬಲವಾಗಿ ಕೇಳಿಬಂದಿದೆ.
ಸೋಮವಾರ ರಾಜ್ಯಸಭೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಚರ್ಚೆಯಲ್ಲಿ ವಿಷಯ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದ ಸಿಪಿಎಂ ಸದಸ್ಯ ಜಾನ್ ಬ್ರಿಟ್ಟಾಸ್ ಮತ್ತು ವೈಎಸ್‌ಆರ್‌ಸಿಪಿ ಸದಸ್ಯ ಸುರೇಶ್ ರೆಡ್ಡಿ ಅವರು, ಪಕ್ಷಾಂತರ ವಿರೋಧಿ ಕಾಯಿದೆಯ ಲೋಪದೋಷಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ಇಕ್ಕಟ್ಟಿಗೆ ಸಿಲುಕಿಸಿದರು.
ಬ್ರಿಟ್ಟಾಸ್ ಮತ್ತು ರೆಡ್ಡಿ ವಾದವೇನು?
ರಾಜ್ಯಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡಿದ ಜಾನ್ ಬ್ರಿಟ್ಟಾಸ್, “ಈಗ ಜಾರಿಯಲ್ಲಿರುವ ಪಕ್ಷಾಂತರ ವಿರೋಧಿ ಕಾಯಿದೆಯು ಪಕ್ಷಾಂತರವನ್ನು ತಡೆಯುವ ಬದಲು, ಅದಕ್ಕೆ ಸಾಮೂಹಿಕ ರೂಪ ನೀಡಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ,” ಎಂದು ಗಂಭೀರ ಆರೋಪ ಮಾಡಿದರು. ಸಂವಿಧಾನದ 10ನೇ ಶೆಡ್ಯೂಲ್‌ನ ಪ್ಯಾರಾ 4ರ ಪ್ರಕಾರ, ಒಂದು ಪಕ್ಷದ ಮೂರನೇ ಎರಡರಷ್ಟು ಶಾಸಕರು/ಸಂಸದರು ಬೇರೆ ಪಕ್ಷದೊಂದಿಗೆ ವಿಲೀನಗೊಂಡರೆ ಅವರು ಅನರ್ಹತೆಯಿಂದ ಪಾರಾಗುತ್ತಾರೆ. ಈ ಕಾನೂನಿನ ರಕ್ಷಣೆ ಪಡೆದು ಇತ್ತೀಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ, ಗೋವಾ, ಮೇಘಾಲಯ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರಗಳನ್ನೇ ಉರುಳಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಬ್ರಿಟ್ಟಾಸ್ ಸದನದ ಗಮನ ಸೆಳೆದರು.
ಇದಕ್ಕೆ ದನಿಗೂಡಿಸಿದ ಸುರೇಶ್ ರೆಡ್ಡಿ, “ಪಕ್ಷಾಂತರದ ದೂರುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ನಿರ್ಧಾರ ಕೈಗೊಳ್ಳಲು ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷರಿಗೆ (ಸ್ಪೀಕರ್) ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಕಾಲಮಿತಿ ಇಲ್ಲದಿರುವುದು ಕಾಯಿದೆಯ ಅತಿದೊಡ್ಡ ದುರಂತ,” ಎಂದರು. ಪಕ್ಷಾಂತರಿಗಳು ಮಂತ್ರಿಗಿರಿ ಅನುಭವಿಸಿ, ಅಧಿಕಾರಾವಧಿ ಮುಗಿಯುವವರೆಗೂ ಸ್ಪೀಕರ್ ನಿರ್ಧಾರ ಪ್ರಕಟಿಸದೆ ಇರುವ ಎಷ್ಟೋ ಉದಾಹರಣೆಗಳಿವೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಈ ಕಾಯಿದೆಗೆ ತಿದ್ದುಪಡಿ ತಂದು ಸ್ಪೀಕರ್ ನಿರ್ಧಾರಕ್ಕೆ ಕಾಲಮಿತಿ ನಿಗದಿಪಡಿಸಬೇಕು ಅಥವಾ ಸ್ವತಂತ್ರ ಆಯೋಗಕ್ಕೆ ಈ ಅಧಿಕಾರ ನೀಡಬೇಕು ಎಂಬುದು ಅವರ ಪ್ರಮುಖ ಬೇಡಿಕೆಯಾಗಿತ್ತು.
ಇದನ್ನು ಓದಿದ್ದೀರಾ? ಈ ದಿನ ಸಂಪಾದಕೀಯ | ಮಂಡ್ಯದ ಹೆಣ್ಣು ಭ್ರೂಣ ಹತ್ಯೆ ಮತ್ತು ಹೆಣ್ಣು ಸಿಗದ ಯುವಕರ ಹತಾಶೆ
ಲೋಕಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಮನೀಶ್ ತಿವಾರಿ ಎತ್ತಿದ್ದ ಪ್ರಶ್ನೆ
ಇದೇ ವಿಷಯವಾಗಿ ಕೆಲ ದಿನಗಳ ಹಿಂದಷ್ಟೇ ಲೋಕಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಹಿರಿಯ ನಾಯಕ ಮನೀಶ್ ತಿವಾರಿ ಅವರು ಮಾಡಿದ್ದ ಭಾಷಣವೂ ಪ್ರಸ್ತುತ ಚರ್ಚೆಗೆ ಪೂರಕವಾಗಿದೆ. “1985ರಲ್ಲಿ ರಚನೆಯಾದ ಈ ಕಾಯಿದೆ ಅಂದಿನ ಕಾಲಕ್ಕೆ ಸರಿಯಿದ್ದಿರಬಹುದು. ಆದರೆ, ಇಂದಿನ ರಾಜಕೀಯ ಸನ್ನಿವೇಶದಲ್ಲಿ ಇದು ಸಂಪೂರ್ಣ ನಿಷ್ಕ್ರಿಯವಾಗಿದೆ,” ಎಂದು ತಿವಾರಿ ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದ್ದರು.
ಮುಖ್ಯವಾಗಿ, ಪಕ್ಷಾಂತರದ ದೂರುಗಳನ್ನು ಇತ್ಯರ್ಥಪಡಿಸುವ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಸ್ಪೀಕರ್ ಅವರಿಗೆ ನೀಡಿರುವುದರ ಬಗ್ಗೆ ತಿವಾರಿ ಆಕ್ಷೇಪ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದರು. “ಸ್ಪೀಕರ್ ಎಷ್ಟೇ ನಿಷ್ಪಕ್ಷಪಾತಿಯಾಗಿದ್ದರೂ, ಅವರು ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಪಕ್ಷದಿಂದಲೇ ಬಂದಿರುತ್ತಾರೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಪಕ್ಷಾಂತರದಂತಹ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ಅವರು ರಾಜಕೀಯ ಹಿತಾಸಕ್ತಿ ಮರೆತು ತೀರ್ಪು ನೀಡುವುದು ಕಷ್ಟಸಾಧ್ಯ. ಈ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಅಥವಾ ರಾಜ್ಯಪಾಲರಿಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಿ, ಅವರು ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗದ ಸಲಹೆಯಂತೆ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಜಾರಿಗೆ ಬರಬೇಕು,” ಎಂದು ತಿವಾರಿ ಸಲಹೆ ನೀಡಿದ್ದರು.
ಕಾನೂನಿನ ಆಶಯವೇ ಬುಡಮೇಲು
‘ಆಯಾರಾಮ್ ಗಯಾರಾಮ್’ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗೆ ಕಡಿವಾಣ ಹಾಕಲು ರಾಜೀವ್ ಗಾಂಧಿ ಪ್ರಧಾನಿಯಾಗಿದ್ದಾಗ ತಂದ ಈ ಕಾಯಿದೆ, ನಂತರ 91ನೇ ತಿದ್ದುಪಡಿಯ ಮೂಲಕ ಇನ್ನಷ್ಟು ಬಿಗಿಯಾಯಿತು ಎಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ, ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ ‘ಸಣ್ಣಪುಟ್ಟ ಪಕ್ಷಾಂತರ’ದ ಬದಲಿಗೆ ‘ಸಾಮೂಹಿಕ ಪಕ್ಷಾಂತರ’ಕ್ಕೆ ಇದು ಹಾದಿ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿದೆ. ಕರ್ನಾಟಕ, ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶ ಮತ್ತು ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರಾಜಕೀಯ ನಾಟಕಗಳೇ ಇದಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿ.
ಜನರು ಒಂದು ಸಿದ್ಧಾಂತ ಅಥವಾ ಪಕ್ಷವನ್ನು ನೋಡಿ ಮತ ನೀಡಿರುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ, ಆಯ್ಕೆಯಾದ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು ಆಮಿಷಗಳಿಗೆ ಬಲಿಯಾಗಿ ಅಥವಾ ಅಧಿಕಾರದ ಆಸೆಗೆ ಪಕ್ಷ ಬದಲಿಸುವುದು ಮತದಾರರಿಗೆ ಮಾಡುವ ದ್ರೋಹವಾಗಿದೆ. ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ, ಜಾನ್ ಬ್ರಿಟ್ಟಾಸ್, ಸುರೇಶ್ ರೆಡ್ಡಿ ಮತ್ತು ಮನೀಷ್ ತಿವಾರಿ ಅವರ ಮಾತುಗಳು ಕೇವಲ ರಾಜಕೀಯ ಹೇಳಿಕೆಗಳಲ್ಲ; ಅವು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಬೇಕಿರುವ ತುರ್ತು ಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಅಗತ್ಯತೆಯನ್ನು ಸಾರಿ ಹೇಳುತ್ತಿವೆ. ಸಂಸತ್ತು ಈ ಬಗ್ಗೆ ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಚಿಂತಿಸಿ, ಕಾಯಿದೆಗೆ ಸಮಗ್ರ ತಿದ್ದುಪಡಿ ತರುತ್ತದೆಯೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಕಾದು ನೋಡಬೇಕಿದೆ.
